Category: سلامتی

هوش فضایی یکی از انواع هوش‌های شناخته‌شده انسان است که به ما امکان تشخیص ابعاد و نسبت‌ها را می‌دهد. ما در محیطی به دنیا می‌آییم که پر از اشیای گوناگون است و بدون فهمیدن ابعاد و نسبت‌ها نمی‌توانیم با محیط تعامل داشته باشیم. به این علت تحکیم هوش فضایی برای تعامل بهتر با محیط الزامی است. این چنین پیروزی در تعداد بسیاری از مشاغل بدون این هوش ممکن نیست. در این مقاله، تعریفی برای هوش فضایی اراعه می‌کنیم و مثال‌هایی از کاربردهای آن می‌زنیم، سپس راه حلهای تحکیم آن و برخی مشاغل مرتبط با آن را معارفه می‌کنیم.

هوش فضایی چیست؟

هوش فضایی یکی از هوش‌های ۹گانه هاوارد گاردنر است. نظریه هوش مصنوعی او هوش انسانی را به ۹ دسته تقسیم می‌کند که هوش فضایی یکی از آنهاست. این هوش بیانگر توانایی تصویرسازی و تصورکردن اشیا، جایگاهشان در محیط و دستکاری آنهاست. فردی که هوش فضایی بسیاری دارد، می‌تواند اشیای محیط را به‌خوبی شناسایی کند و فاصله و اندازه آنها را برای بسپارد. او می‌تواند در ذهن خود این اشیا را بچرخاند یا دستکاری کند.

مثال‌هایی از کاربرد هوش فضایی

ما از هوش فضایی خود برای انجام تعداد بسیاری از کارهای روزمره منفعت گیری می‌کنیم، همانند:

• هنگامی چمدان می‌بندیم، ابعاد هر وسیله را فکر و تلاش می‌کنیم بیشترین وسایل را در چمدان با نظم و ترتیب جا دهیم.
• زمان رانندگی و پارک ماشین مرتب از هوش فضایی خود برای فهمیدن فاصله‌ها و اندازه‌ها منفعت گیری می‌کنیم. کل فرایند رانندگی وابسته به هوش فضایی ماست.
• با خواندن دستورات دوبعدی نوشته شده در دفترچه راهنما، وسایل را سه‌بعدی سرهم‌ می‌کنیم.

زمان تحصیل نیز از هوش فضایی برای فهمیدن دروسی همانند جغرافیا و ریاضیات منفعت گیری می‌کنیم. مطابق تحقیقات، هرچه این سپس از هوش ما نیرومندتر باشد، ریاضیات و به‌خصوص درس هندسه را بهتر می‌فهمیم.

انواع هوش فضایی

هوش فضایی را می‌توان به ۲ دسته تقسیم کرد. هرچند این تقسیم‌بندی مرز دقیقی ندارد، به ما برای فهمیدن بهتر توانایی فرد در حوزه‌ای اشکار پشتیبانی می‌کند.

1. تجسم‌کنندگان فضایی: این گروه از افراد زیاد خوب می‌توانند اشیا و ابعاد آنها را تجسم کنند، اما فهمیدن آنها شامل جزئیات اشیا نمی‌بشود. به گفتن دیگر،‌ آنها فضا و روابط بین اشیا را بدون دقت به جزئیاتشان فکر می‌کنند.
2. تجسم‌کنندگان اشیا: این دسته از افراد می‌توانند جزئیات یک جسم را به‌خوبی و با دقت زیاد برای بسپارند و در ذهن خود مجسم کنند.

هوش فضایی از هر نوعش که باشد، آموختنی است. گرچه برخی از کودکان از ابتدا توانایی بیشتری در این عرصه دارند، سایرین هم می‌توانند با راه حلهای گوناگون هوش فضایی خود را تحکیم کنند.

چطور هوش فضایی کودکان را تحکیم کنیم؟

دانشمندان در تحقیقات خود دریافتند که کودکان حتی در ۴ماهگی نیز می‌توانند درکی از فضای اطراف و چرخش اشیا داشته باشند. عصب‌شناسان با بازدید مغز فهمید شدند که قسمت‌هایی اشکار از آن ربط مستقیمی با هوش فضایی دارند. به این علت تمرین‌ها و آموزش‌های ملزوم برای تحکیم هوش فضایی کودکان را می‌توان از سنین کم اغاز کرد. در ادامه، برخی از راه حلها و تمرینات سودمند برای تحکیم این هوش را معارفه کرده‌ایم.

۱. از کلمات تحکیم‌کننده هوش فضایی منفعت گیری کنید

والدین می‌توانند زمان توصیف اشیا از کلماتی همانند بزرگ، مختصر، کوچک، مثلثی و خمیده منفعت گیری کنند. کودکان خردسال این مفاهیم را هنگامی که نامی برایشان انتخاب بشود، بهتر می‌فهمند. بر پایه تحقیقات هم کودکانی که در خانه و پیش از دوران مدرسه چیزهای گوناگون را با این توصیف‌ها یاد گرفته‌اند، در انواع تست هوش فضایی نتایج بهتری می‌گیرند.

۲. از سایه‌بازی و نشانه‌های غیرکلامی منفعت بگیرید

بازی با سایه و منفعت گیری از نشانه‌های غیرکلامی راهی آسان و مؤثر برای تحکیم هوش فضایی کودکان است. برای مثال اگر بتوانیم اعداد را به‌پشتیبانی دستان به کودکان آموزش دهیم، هوش فضایی آنها رشد می‌کند.

۳. کودکان را به تصورکردن تشویق کنید

توانایی تصورکردن عنصری اساسی برای تحکیم هوش فضایی است. هنگامی که کتاب داستانی را برای کودک می‌خوانید، از او بخواهید افراد، اشیا و موقعیت‌ها را در ذهن خود فکر و حتی نقاشی کند. قوه تخیل او را آزاد بگذارید تا چیزهایی به نقاشی خود اضافه کند.

۴. از اسباب‌بازی‌ها و بازی‌های رایانه‌ای تحکیم‌کننده هوش فضایی منفعت گیری کنید

برخی اسباب‌بازی‌ها همانند خانه‌سازی‌های سه‌بعدی و لگو مستقیما هوش فضایی کودک را دچار می‌کنند. کودک باید موقعیت‌های گوناگون را فکر کند و اشیای گوناگونی را با این وسایل بسازد. برای اثربخشی زیاد تر این وسایل آنها را با داستان ترکیب کنید. مطابق تحقیقات، ترکیب این بازی‌ها با داستان تبدیل تحکیم هوش فضایی می‌بشود.

در کنار پازل‌ها و ابزارهای واقعی، بازی‌های رایانه‌ای یا موبایلی همانند تتریس نیز در تحکیم هوش فضایی کودکان نقش دارند.

۵. کودکان را تشویق به نقشه‌خوانی کنید

نقشه‌خوانی روشی مؤثر برای تحکیم هوش فضایی است. در مسافرت‌ها از کودکان بخواهید مسیر را بازدید و در ذهن خود فکر کنند. کودکان و نوجوانان با بازدید نقشه و تلاش برای فهمیدن مقیاس و علائم به‌کاررفته در آن، قوت فکر و هوش فضایی خود را تحکیم می‌کنند.

۶. کتاب‌های مصور در اختیار کودکان قرار دهید

خواندن کتاب‌های مصور در تحکیم این هوش نقش دارد. این کتاب‌ها زیاد تر داستان را با تصاویر روایت می‌کنند. به این علت کودکان به‌سمت تصورکردن رویدادها و به حرکت درآوردن نقش‌ها در ذهن خود سوق داده خواهد شد.

۷. دوربین عکاسی را به کودکان بدهید تا عکس بگیرند

عکس‌گرفتن نوعی توانایی است. اگر کودکان امکان گرفتن عکس‌های گوناگون را داشته باشند، می‌توانند زمان تنظیم زاویه دوربین، هوش فضایی خود را به کار بگیرند. در نوجوانی نیز شرکت در کارگاه‌های عکاسی روشی برای تحکیم هرچه زیاد تر هوش فضایی است.

۸. به کودکان اجازه دهید کاردستی‌های مقوایی بسازند

ساختن کاردستی روشی قدیمی اما سودمند برای تحکیم هوش فضایی است. هنگامی که کودک می‌خواهد کاردستی درست کند، باید هوش فضایی و قوت تجسم خود را به کار بگیرد. او باید از اندازه‌ها و چگونگی تاکردن و شکل‌دادن کاغذها سر دربیاورد. تلاش او برای درست‌کردن کاردستی علتتقویت این هوش می‌بشود. در صورت لزوم، می‌توانید در این فرایند او را راهنمایی کنید.

۹. آموزش موسیقی را از یاد نبرید

آموختن موسیقی و نواختن ساز نیز امکان پذیر جهت تحکیم هوش فضایی بشود، چراکه کودک یا نوجوان باید نت‌ها را فکر و هم‌زمان با دستان یا لبان خود آنها را اجرا کند. دقت کنید که گوش‌کردن به موسیقی تأثیر چندانی بر این هوش ندارد.

آیا هوش فضایی در پسران و دختران فرق دارد؟

یکی از کلیشه‌های قدیمی رایج بهتربودن هوش فضایی پسران از دختران است. در آمریکا، طبق معمول زنان در تست‌های هوش فضایی نمره کمتری از مردان کسب می‌کنند. بااین‌حال در سال‌های تازه، پژوهش‌های بسیاری این کلیشه را بی‌اعتبار کرده‌اند و نشان داده‌اند که نمره کمتر دختران در این آزمون‌ها حاصل کلیشه‌های جنسیتی بوده است نه کمتربودن هوش آنها.

در پژوهشی در ایتالیا، ۱۵۲ دبیرستان به ۳ دسته تقسیم شدند. دسته اول مدارسی بودند که به‌شیوه اسبق و با نگاهی جنسیتی آموزش می‌دادند؛ دسته دوم آنهایی بودند که باور به برتری هوش فضایی دختران به پسران را آموزش می‌دادند؛ دسته سوم نیز تساوی این هوش در هر دو جنس را آموزش می‌دادند. نتایج تست‌های هوش فضایی این سه دسته نشان داد که دختران گروه دوم در آزمون‌های تست هوش عملکردی شبیه پسران داشتند. در دسته سوم نیز امتیاز دختران و پسران نزدیک به هم بودند.

نتایج این تحقیق همانند تعداد بسیاری از تحقیقات دیگر اثبات می‌کند که نحوه آموزش و نگاهی که ما به توانمندیهای افراد بر پایه جنسیت آنها داریم، نقشی اساسی‌ در شکل‌گیری توانایی‌های پسران و دختران دارد.

نقش هوش فضایی در چه مشاغلی پررنگ‌تر است؟

برخی مشاغل ربط نزدیکی با هوش فضایی دارند و بدون کسب توانایی‌های مرتبط با هوش فضایی همانند فهمیدن ابعاد و نسبت‌ها نمی‌توان در این مشاغل کار کرد یا موفق می بود. در ادامه، برخی از انواع شغل مناسب هوش فضایی را معارفه می‌کنیم.

۱. عکاسی

عکاسی‌کردن روشی برای تحکیم هوش فضایی است، به این علت عکاسی به‌گفتن شغل نیز به این چنین هوشی نیاز دارد. عکاسی در هر عرصه‌ای نیازمند فهمیدن فضایی زیاد است.

۲. آشپزی

احتمالا شگفت به نظر برسد، اما آشپزان، به‌خصوص آشپزان رستوران‌ها، نیز به هوش فضایی نیاز دارند. محیط آشپزخانه جایی شلوغ است، به این علت آشپز باید فهمیدن مناسبی از فضای آن داشته باشد. از نظر دیگر تزئین و آراستگی غذا و نسبت هر ماده در آن از دیگر موضوعات مهم آشپزی‌اند که آشپز باید آنها را به‌درستی فهمیدن کند.

۳. هنرهای تجسمی

هنرهای تجسمی همانند نقاشی، مجسمه‌سازی و منبت‌کاری بدون هوش فضایی مقدور نیستند. افرادی که بخواهند در این عرصه‌ها مشغول به کار شوند، حتما باید هوش فضایی قوی داشته باشند.

۴. طراحی گرافیک

گرافیست‌ها نیز زمان طراحی پوستر‌ها و کارت‌های تبلیغاتی، ساخت پویانمایی‌ها یا هر کار دیگر مرتبط با شغلشان به هوش فضایی نیاز دارند. گرافیست‌ها به‌خصوص باید نسبت‌ها را خوب فهمیدن کنند.

۵. معماری

معماران نیز چه در دوره تحصیل و چه زمان کار، به هوش فضایی خود وابسته‌اند. برای مثال معمار باید بتواند ماکت بنایی را را بسازد که طراحی کرده یا زمان کار با نرم‌افزارهای طراحی، مکانی را که طراحی می‌کند در ذهن خود مجسم کند.

۶. طراحی دکوراسیون و طراحی صنعتی

طراحان داخلی نیز که برای چیدمان منزل و طراحی اتاق‌های خانه استخدام خواهد شد، باید فهمیدن خوبی از فضا، اندازه اجسام‌ و ترکیب آنها با محیط داشته باشند. طراحان صنعتی نیز برای طراحی انواع وسایل و ابزارها به هوش فضایی وابسته‌اند.

۷. مهندسی عمران و نقشه‌کشی

مهندسان عمران و تکنسین‌های نقشه‌کشی نیز برای طراحی و ساخت شهرها و محله‌ها از هوش فضایی خود منفعت گیری می‌کنند. آنها باید بتوانند به یک نقشه مهندسی یا یک زمین بایر نگاه کنند و مطرح خیابان‌ها و ساختمان‌ها را در ذهن خود مجسم کنند.

۸. کنترل ترافیک هوایی

افرادی که در برج مراقبت کنترل هوایی کار می‌کنند، باید به صفحه‌نمایش نگاه و اعداد مربوط به هر هواگرد را در ذهن خود فهمیدن کنند. صفحه‌نمایش دوبعدی رادار پر از اعداد و نشانه‌های گوناگون از هواگردهای گوناگون است و کنترل‌کننده باید بتواند عکس کلی از آسمان و جایگاه هر هواگرد را مجسم کند.

۹. جراحی

جراحان نیز از هوش فضایی برای فهمیدن ابعاد هر اندام و تومور منفعت گیری می‌کنند. برای مثال جراح قلب یا مغز باید به ابعاد قلب یا مغز و مشکلات آنها مسلط باشد. برای مثال زمان تعیین روش جراحی، جراح مغز باید فهمیدن کاملی از اندازه تومور و جای‌گیری آن در مغز داشته باشد تا بهترین روش را برای برداشتنش انتخاب کند.

شما بگویید

چه مشاغل فرد دیگر را می‌شناسید که هوش فضایی در آنها نقش مهمی دارد؟ آنها را در قسمت نظرات با ما به اشتراک بگذارید.

تابه‌حال حس کرده‌اید که شب‌ها غم بر دلتان سنگینی می‌کند؟ فکر کرده‌اید چرا با تاریکی هوا افکار منفی به سراغتان می‌آیند و راه نجاتی از آنها ندارید؟ افسردگی شبانه یکی از مشکلات شایع در جوامع مدرن است. در این مقاله، علل افسردگی شبانه را بازدید می‌کنیم، درمورد تفاوت آن با افسردگی بالینی می‌گوییم و راهکارهایی برای مقابله با این مشکل اراعه می‌کنیم. تا انتهای مقاله با ما همراه باشید.

علائم افسردگی بالینی و تفاوتش با افسردگی شبانه

افسردگی بالینی علائم شدیدی دارد، خلق‌وخو را تحول می‌دهد و فعالیت‌های روزانه‌ فرد را مختل می‌کند. حس غم و اندوه شبانه همیشه علامت افسردگی بالینی نیست، اما امکان پذیر یکی از نشانه‌های این بیماری باشد. افسردگی بالینی به‌جز حس افسردگی شبانه، علائم فرد دیگر هم دارد. اگر برخی یا همه این علائم را در همه روز و تقریبا همه روزهای دو هفته تازه داشته‌اید و بهتر نشده‌اید، ملزوم است به روان‌شناس یا روان‌پزشک مراجعه کنید. علائم افسردگی بالینی عبارت‌اند از:

• مشکلات خواب همانند خوابیدن بیشتر از حد معمول یا مشکل به‌خواب‌رفتن و خواب‌ماندن؛
• کمتر یا زیاد تر از حد معمول غذاخوردن؛
• افت یا افزایش وزن؛
• ازدست‌دادن علاقه به فعالیت‌هایی که قبلا برایتان لذت‌قسمت بوده‌اند؛
• افتانرژی و خستگی دائمی؛
• نداشتن توان برای انجام کارهای عادی همانند مسواک‌زدن و دوش‌گرفتن؛
• سردرد، معده‌درد و دیگر دردهایی که علت آشکار ندارند و راهکارهای درمانی برایشان بی‌منفعت‌اند؛
• تحریک‌پذیری زیاد؛
• حس غم دائمی؛
• حس اضطراب شدید؛
• حس ناامیدی؛
• گریه‌کردن بیشتر از حد؛
• بی‌قراری؛
• حس تنهایی و انزوا؛
• حس گناه، بی‌ارزشی و درماندگی؛
• مشکل تمرکز؛
• افکار خودکشی یا عمل به آن.

علل افسردگی شبانه

شناخت این بیماری و علل آن علتمی‌بشود که بهتر بتوانید با آن مقابله کنید. در وهله اول باید تلاش کنید با تشکیل تغییراتی در سبک زندگی‌تان افسردگی شبانه را مهار کنید، اما اگر موفق نشدید، بهتر است به متخصص سلامت روان مراجعه کنید. اگر متخصص تشخیص دهد افسردگی دارید، برنامه‌ای درمانی مشابه با شرایط شما برایتان طراحی می‌کند. در ادامه، علل مهم افسردگی شبانه را بازدید کرده‌ایم.

۱. ساعت بدنی

ساعت بدن به بدن می‌گوید چه وقتی باید هوشیار باشد و چه وقتی استراحت کند. این ساعت را هیپوتالاموس مغز تنظیم می‌بشود. ساعت بدنی زیاد تر افراد ساعت ۲ تا ۴ بامداد را نیمه‌شب و ساعت ۱۳ تا ۱۵ را بعدازظهر می‌داند. در این دو زمان، شما کمترین انرژی را دارید و باید بخوابید.

هنگامی ساعت بدنی شما مختل می‌بشود، زمان خواب و بیداری‌تان تحول می‌کند و از کیفیت خوابتان کاسته می‌بشود، درنتیجه حس اندوه و غم می‌کنید.

عواملی همانند نور و تاریکی بر ساعت بدن تاثییر می‌گذارند. برای از بین بردن این مشکل باید یک روتین اشکار خواب داشته باشید و تمرین کنید در ساعت مشخصی بخوابید و بیدار شوید تا مجدد ساعت بدنی‌تان تنظیم بشود.

۲. نشخوار فکری

زیاد تر افراد مبتلا به افسردگی درمورد وقایع قبل نشخوار فکری می‌کنند. آنها اتفاقات قبل‌ را ساعت‌ها در ذهنشان مرور و تلاش می‌کنند وقایع را فهمیدن کنند یا فکر می‌کنند که با تحول شرایط چه نتیجه متغیری ممکن می بود رقم بخورد. افسردگی علتمی‌بشود روی رویدادهای منفی تمرکز کنید و به همین علت نشخوار فکری افسردگی را شدت می‌دهد.

نشخوار فکری نشانه مهم افسردگی شبانه است. هنگامی تنها و بیکارید، نشخوار فکری اغاز می‌بشود بعد طبیعی است که شب‌ها دچارش شوید. اگر قبل از خواب نشخوار فکری می‌کنید، آن را جدی بگیرید. نشخوار فکری نشانه نارضایتی‌های شما از زندگی است و در طویل‌زمان عوارض روحی‌روانی خواهد داشت؛ برای مثال برخی افراد در محیط کارشان مشکل دارند. آنها از این که صبح بیدار شوند و به سر کار بروند می‌ترسند و قبل از خواب نشخوار فکری می‌کنند.

۳. در معرض نور بودن

محققان تحقیقات بسیاری انجام داده‌اند تا رابطه بین نور محیط و افسردگی را فهمید شوند. بر پایه یکی از این تحقیقات، قرارگرفتن در معرض نور مصنوعی علائم افسردگی در افراد مسن را تشدید می‌کند. مطابق این پژوهش، به‌گمان زیاد این عامل تنها علت ابراز افسردگی شبانه نیست، اما در ابراز آن نقش دارد.

خطر قرارگرفتن در معرض نور مصنوعی برای افراد جوان‌تر جدی‌تر است، چون چشم آنها حساس‌تر است و حتی مقدار مقداری نور در طول شب می‌تواند چرخه خوابشان را مختل کند. مختل‌شدن چرخه خواب خلق‌وخوی شما را تحول می‌دهد و علائم افسردگی شبانه را شدت می‌بخشد.

برای از بین بردن این مشکل بهتر است در طول شب کمتر در معرض نور مصنوعی باشید. اگر در شهر شلوغی زندگی می‌کنید، از پرده‌های ضخیم برای پنجره‌های خانه‌ منفعت گیری کنید و قبل از خواب وقتی را به استراحت چشم‌هایتان تعلق دهید. در طول این زمان تلویزیون و موبایل خود را کنار بگذارید و به نمایشگرها نگاه نکنید. مطابق تحقیقات، نور آبی نمایشگرها ملاتونین بدن را افت می‌دهد و خواب را مختلل می‌کند.

۴. تیپ شخصتی خواب

آیا خود را چکاوکی سحرخیز می‌دانید یا جغدی شب‌زنده‌دار؟ مقدار خواب شبانه و ساعت خواب و بیداری تا حدی به تیپ شخصیتی خواب مربوط است. تحقیقات تعداد بسیاری درمورد تیپ شخصیتی خواب افراد و تأثیر آن بر افسردگی انجام شده است. در پژوهشی، حالت بیشتر از ۳۲هزار زن با میانگین سنی ۵۵ سال که تابه‌حال دچار افسردگی نشده بودند و زمان خوابشان با هم فرق داشت، بازدید شد. در این تحقیق زنان را به ۳ گروه تقسیم کردند؛ افرادی که سریع می‌خوابیدند و سحرخیز بودند، افرادی که ساعت خواب متوسط داشتند و زنانی که شب‌زنده‌دار بودند و صبح‌ها دیر بیدار می‌شدند.

این پژوهش ۴ سال طول کشید و در طی این دوره نزدیک به ۲۵۰۰ نفر از شرکت‌کنندگان دچار افسردگی شدند. مطابق این پژوهش، گمان ابتلا به افسردگی در زنان سحرخیز ۱۲درصد کمتر از زنانی می بود که دیرتر می‌خوابیدند. افراد شب‌زنده‌دار نیز ۶درصد زیاد تر از سایرین در معرض ابتلا به افسردگی بودند.

نتیجه پژوهش این نبوده است که شب‌‌زنده‌داری علتافسردگی می‌بشود، اما بیانگر رابطه‌ای بین تیپ شخصیتی خواب و افسردگی می بود. این رابطه را باید با دقت به ژنتیک و شرایط محیطی بازدید کرد.

تیپ شخصیتی خواب یک ویژگی بیولوژیکی است که ما نمی‌توانیم به‌راحتی آن را تحول دهیم. با افزایش سن امکان پذیر تیپ شخصیتی خواب شما تحول کند که این تحول وابسته به ژنتیک شما است. برای مقابله با این مشکل بهتر است تیپ شخصیتی خواب خود را بشناسید، آن را بپذیرید و تلاش کنید با رعایتش سلامت خودتان را نگه داری کنید. ورزش منظم روزانه و قرارگرفتن در معرض آفتاب در ساعات اولیه روز حالت خواب را بهبود می‌دهد و گمان ابراز افسردگی شبانه را افت می‌دهد.

۵. تنهایی

حس تنهایی علتغم و اندوه در شب می‌بشود. اگر روابط اجتماعی شما محدود باشد و خارج از محل کار یا مدرسه معاشرت دوستانه نداشته باشید، شب‌ها زیاد تر حس تنهایی می‌کنید. تنهایی از عوامل عرصه‌ساز جدی افسردگی است. افراد مبتلا به افسردگی خود را منزوی می‌کنند و این کار حس تنهایی را افزایش می‌دهد، درنتیجه افسردگی‌شان هم زیاد تر می‌بشود.

حس تنهایی منحصر به تنهایی فیزیکی نیست. شما امکان پذیر حتی وقتی که کنار دوستان و خانواده‌تان هستید هم حس تنهایی کنید.

۶. خستگی شدید

فعالیت بدنی روزانه امکان پذیر شما را زیاد خسته کند. این خستگی علتمی‌بشود برخی افراد راحت‌تر بخوابند، اما در برخی دیگر علائم افسردگی را افزایش می‌دهد. برای از بین بردن این مشکل بهتر است در طول روز بین‌قولهایی سالم بخورید و در بین فعالیت‌های بدنی‌تان زمان کوتاهی را برای استراحت در نظر بگیرید تا بدنتان زیاد خسته نشود.

اگر حس می‌کنید همیشه خسته‌اید و هیچ‌زمان حس شادابی ندارید، بهتر است این نوشته را با پزشکتان در بین بگذارید تا یقین شوید بیماری خاصی همانند سندرم خستگی مزمن ندارید.

رابطه خواب با افسردگی

بی‌خوابی از عوامل عرصه‌ساز افسردگی است. افرادی که به‌سختی می‌خوابند، زیاد تر در معرض افسردگی می باشند. افرادی که بی خوابی شبانه و افسردگی دارند هم زیاد تر دچار افسردگی بالینی خواهد شد و هم درمان افسردگی‌شان دشوارتر است.

مشکلات خواب بر خلق‌وخو تاثییر می‌گذارد و علتمی‌بشود فرد زیاد تر حس غم و اندوه داشته باشد. بی‌خوابی کاری می‌کند که حتی هنگامی افسرده نیستید هم حس ناراحتی و اندوه کنید.

مقابله با افسردگی شبانه

۱. تشکیل افکار مثبت

با انجام سرگرمی‌های لذت‌قسمت می‌توانید ذهنتان را با افکار مثبت پر کنید تا دیگر جایی برای افکار منفی وجود نداشته باشد. نوشتن، نواختن ساز، طراحی و نقاشی، مدیتیشن و دعا در مغز شما حس مثبت تشکیل می‌کنند و دیگر فضایی برای خزیدن افکار منفی باقی نمی‌ماند.

۲. تسلط بر افکار منفی و حل مشکلات

افرادی که نشخوار فکری دارند، مدام رویدادهای قبل را در ذهنشان مرور می‌کنند. علاوه‌بر این، با افکاری درگیرند که علتاحساس درماندگی خواهد شد. آنها دائم به چرایی اتفاقات می‌اندیشند و فکر می‌کنند «چرا این اتفاق برای من افتاد؟» یا «چه مشکلی دارم که نمی‌توانم با آن کنار بیایم؟»

کارشناسان می‌گویند در این شرایط بهتر است یک قدم برای تسلط بر مشکلات خود بردارید. به‌جای این که به ذهنتان اجازه دهید قبل را تکرار کند، تلاش کنید درست فکر کنید و بهترین راه‌حل را شناسایی کنید. برای این کار می‌توانید با یک دوست تماس بگیرید و از او پشتیبانی بگیرید. ایده‌گرفتن از دیگران و شنیدن نظراتشان علتمی‌بشود قوت خود را بازیابید و کمتر حس درماندگی کنید.

۳. افزایش عزت نفس

به راه‌هایی برای تحکیم حس ارزشمندی خود فکر کنید. در چه کاری خوب هستید؟ از چه چیزی لذت می‌برید؟ چیزهای تازه را امتحان و علاقه خود را اشکار کنید. یادگیری رشته ورزشی تازه، ساز تازه یا شرکت در کارگاهی آنلاین که برای شما دلنشین است جهت می‌بشود کمتر نشخوار فکری کنید. این کارها عزت نفس شما را افزایش خواهند داد و برای مقابله با افسردگی شبانه مفیدند.

۴. تمرین بهداشت خواب

برای مقابله با بی خوابی شبانه و افسردگی باید بهداشت خواب را مراعات کنید. با تمرین و تکرار کارهای کوچک روتین شبانه صحیحی برای خودتان بسازید تا کمتر به رویدادهای منفی و مشکلات‌تان فکر کنید. برای این کار تا وقتی که واقعا خسته نیستید، به رختخواب نروید. اگر خوابتان نمی‌آید، در محیط فرد دیگر کتاب و مجله بخوانید و وقتی که خواب‌آلود شدید به تخت بروید.

مطابق تحقیقات، بهتر است اتاق خود را کاملا تاریک نگه دارید تا نورهای محیطی خواب شما را مختل نکنند. برای اتاق‌خواب پرده ضخیم انتخاب کنید و شب‌ها تلویزیون را روشن نگذارید. علاوه‌بر این، بهتر است قبل از خواب در معرض نمایشگرها نباشید. حداقل ۲ ساعت قبل از خواب، تلویزیون، موبایل و وسایل الکترونیکی خود را خاموش کنید. نور آبی که از صفحه‌نمایش ساطع می‌بشود، کیفیت خواب را افت می‌دهد و خواب شما را مختل می‌کند.

درمان افسردگی شبانه

راه‌های مختلفی برای درمان افسردگی شبانه وجود دارد. باید ترکیبی از این راهکارها اشکار کنید که با شما و سبک زندگی‌تان سازگار باشد. در قدم اول بهتر است به متخصص سلامت روان مراجعه کنید. متخصص برای شما یک راهکار جامع تعیین می‌کند که به‌پشتیبانی آن می‌توانید بر این مشکل تسلط کنید.

۱. روان‌درمانی

درمان شناختی‌رفتاری روش درمانی محبوب برای درمان افسردگی است. در این روش، درمانگر متخصص به شما پشتیبانی می‌کند تا با راهبردهای خودیاری مشکل نشخوار فکری و افکار منفی را از بین بردن کنید و راهکارهایی مؤثر برای درمان افسردگی، نشخوار فکری، اضطراب و دیگر مشکلات مربوط به سلامت روان به شما اراعه می‌کند. درمانگر در طول جلسات درمان به شما پشتیبانی می‌کند با حل چالش‌های ذهنی قدیمی‌تان با افسردگی شبانه خود مقابله کنید.

۲. دارودرمانی

اگر متخصص شما تشخیص دهد که افسردگی دارید، احتمالا در کنار جلسات روان‌درمانی، برایتان دارو تجویز کند. داروهای رایج برای درمان افسردگی از خانواده مهارکننده‌های انتخابی بازجذب سروتونین می باشند. این داروها با افزایش سروتونین در مغز خلق‌وخوی شما را بهتر و بی خوابی شبانه و افسردگی را درمان می‌کنند.

۳. تحول سبک زندگی

با تغییراتی در سبک زندگی و برنامه روزانه خود می‌توانید حس غم و اندوه شبانه را افت دهید. این تغییرات کیفیت خواب شب را نیز بهبود خواهند داد؛ برای مثال ورزش منظم حس خوشحالی را تحکیم می‌کند و از اضطراب می‌کاهد. علاوه‌بر این، رژیم غذایی متعادل نیز برای از بین بردن علائم افسردگی سودمند است.

سخن آخر

اگر شب‌ها حس افسردگی دارید، بدانید که تنها نیستید. امروزه افراد تعداد بسیاری با افسردگی شبانه دست‌وپنجه نرم می‌کنند. شما می‌توانید با شناخت دلایل اندوه شبانه و تشکیل تغییراتی در سبک زندگی‌تان، با این مشکل مقابله کنید یا به درمانگری متخصص مراجعه کنید تا به شما پشتیبانی کند افسردگی شبانه را مهار کنید.

اگر شما هم حس افسردگی شبانه دارید، از توانایی خود برایمان بنویسید و این مقاله را با دوستان خود به اشتراک بگذارید.

به پشتیبانی زبان بدن، ناگفته‌ها را بگویید و بشنوید

امکان پذیر این سوال برایتان پیش بیاید که «آیا شیر مادر فاسد میشود؟» بله، امکان پذیر مادرانی که شیرشان را می‌دوشند و به نوزادشان خواهند داد، فهمید شوند شیر خراب شده است. در این مقاله نشانه‌های فاسدشدن شیر مادر را می‌گوییم و نکاتی برای پیشگیری از این اتفاق نقل می‌کنیم. با ما همراه باشید.

علائم خراب‌شدن شیر مادر

۱. ظاهر نامطلوب

بعد از دوشیدن شیر مادر و ریختنش در ظرف مخصوص، شیر طبق معمول به ۲ لایه تقسیم می‌بشود: لایه شیر و خامه. چربی شیر کم‌کم به‌سمت بالا می‌آید و لایه خامه را راه اندازی می‌دهد و لایه‌ باقی‌مانده زیرین هم لایه شیر است. اگر شیر سالم باشد، چرخش و تکانی سریع علتترکیب‌شدن ۲ لایه با هم می‌بشود و در صورتی که سپس از چندین بار چرخش تا این مدت لایه‌های شیر از هم جدا باشند، به گمان زیاد شیر خراب شده است.

۲. بوی ترشیدگی

بوی شیر هر مادر امکان پذیر با بوی شیر مادری دیگر متفاوت باشد. در واقع این تحول بو ناشی از عوامل بسیاری همانند رژیم غذایی مادر و داروهایی است که مصرف می‌کند. برخی مادران می‌گویند شیرشان بوی بد صابون‌مانندی می‌دهد که علتش لیپاز زیاد شیر آنهاست. در این چنین حالتی تعیین فاسد یا سالم‌بودن شیر کار راحتی نیست. بااین‌حال می‌توانید با آزمایشی از سالم یا خراب‌بودن شیر یقین شوید.

برای آزمودن شیر مقدار مقداری از شیر مادر را به‌زمان یک هفته منجمد کنید. سپس از یک هفته، بگذارید یخ شیر باز بشود و بوی آن را بازدید کنید. اگر شیر لیپاز بسیاری داشته باشد، به گمان زیاد بوی صابون، فلز یا ماهی می‌دهد. بااین‌حال شیر برای مصرف کودک مناسب است. شما می‌توانید فعالیت لیپاز را با جوشاندن شیر مادر غیرفعال کنید. اگر شیر ترش شده است یا بوی گندیدگی می‌دهد، یعنی دچار اکسیداسیون شیمیایی شده است. این شیر فاسد شده است و باید آن را دور بریزید. می‌توانید شیر ذخیره‌شده را با تکه‌های مساوی شیر تازه دوشیده‌شده مخلوط کنید تا طعم صابون را رقیق و کودک را تشویق به شیرخوردن کنید.

۳. طعم نامطلوب

قبل از ذخیره‌کردن شیر، طعم آن را بچشید. اگر شیر مزه ترشی می‌دهد، یعنی به گمان زیاد فاسد شده است. برای برسی سلامت شیر می‌توانید آزمایشی را انجام دهید که در تکه قبل گفتیم، یعنی شیر را به‌زمان یک هفته نگهداری کنید و تغییرات طعم را برسی کنید. طعم صابون، فلز یا ماهی شیر به‌گمان زیاد به‌جهت لیپاز زیاد آن است. در کل شیر دوشیده‌شده نباید زیاد تر از ۴ روز در یخچال نگهداری بشود. ماندن زیاد تر شیر در یخچال علتفاسدشدن آن خواهد شد.

اگر نوزاد شیر فاسدشده را مصرف کند، چه اتفاقی می‌افتد؟

اکنون می‌دانید که آیا شیر مادر فاسد میشود یا نه و نشانه‌های شیر فاسد را هم می‌شناسید. با این حال امکان پذیر بعضی اوقات ندانید که شیر ذخیره‌شده شما خراب شده است و نوزاد را با شیر فاسد تغذیه کنید. علائم تغذیه نوزاد با شیر فاسد را در این تکه می‌گوییم.

۱. امتناع از شیرخوردن

کارشناسان اعتقاد دارند که امتناع مداوم نوزاد از شیرخوردن نشان‌دهنده این است که نوزاد طعم شیر را دوست ندارد. در صورتی که نوزادتان مدام از خوردن شیر امتناع می‌کند یا در میانه شیرخوردن ناآرام است، طعم شیرتان را بازدید کنید.

۲. تف‌کردن مکرر یا استفراغ

نوزادان سیستم گوارشی حساسی دارند و اگر شیر فاسد بخورند، دچار اختلالات گوارشی همانند اسهال و استفراغ خواهد شد. نشانه دیگر خراب‌بودن شیر تحول در دفعات دفع یا نوع مدفوع آنهاست. اگر فهمید شدید تعداد دفع نوزاد افزایش یافته، مدفوعش آبکی است یا مشکلات گوارشی فرد دیگر دارد، شیر ذخیره‌شده را بازدید و با پزشک متخصص اطفال مشورت کنید.

۳. تب‌کردن

گرچه در این حالت تب کودک نشانه‌ای رایج نیست، برخی از کودکان امکان پذیر بعد از خوردن شیر فاسد دچار تب خفیف تا شدید شوند. طبق معمول وقتی کودک تب می‌کند که به‌خاطر مراعات‌نکردن بهداشت، باکتری‌ها شیر را آلوده کرده باشند. در این چنین مواردی، کودکان چند ساعت بعد از خوردن شیر ذخیره‌شده فاسد دچار تب خواهد شد که زیاد تر اوقات با نشانه‌های فرد دیگر همانند اسهال و استفراغ همراه است.

۴. عفونت شدید

در موارد نادر امکان پذیر تغذیه نوزاد با شیر فاسد تبدیل عفونت‌های خطرناکی همانند کرونوباکتر ساکازاکی بشود. این عفونت امکان پذیر مشکلات جدی برای سلامت نوزاد تشکیل کند. به همین علت مهم است که همه نکات مربوط به شیوه نگهداری صحیح شیر مادر را مراعات کنید.

۵. کم‌آبی بدن

یکی دیگر از علائمی که امکان پذیر به‌علت مصرف شیر فاسد تشکیل بشود، کم‌آبی بدن است که تبدیل خواب‌آلودگی، بی‌تحرکی مفرط و ادرار تیره‌ و کمتر از حد معمول می‌بشود.

نکاتی برای پیشگیری از فاسدشدن شیر دوشیده‌شده مادر

در این تکه نکاتی را می‌گوییم که برای نگه داری سلامت شیر دوشیده‌شده باید مراعات کنید:

• قبل از دوشیدن شیر، دست‌ها و سینه‌های خود را با آب و صابون بشویید.
• شیردوش و لوازم جانبی از جمله ظروف نگهداری شیر را بعد از هربار منفعت گیری، تمیز و ضدعفونی کنید.
• در بطری یا ظرف نگهداری شیر را محکم ببندید تا شیر از اکسیداسیون شیمیایی و جذب بوی دیگر سبزیجات و میوه‌های داخل یخچال در امان بماند.
• قبل از دادن شیر دوشیده‌شده به نوزاد، سلامت آن را با بازدید طعم، رنگ و قوام شیر برسی کنید.
• شیر را بلافاصله بعد از دوشیدن در یخچال بگذارید. شیر نگهداری‌شده در دمای ۴۰ درجه فارنهایت (۴ درجه سانتیگراد) ۴ تا ۶ روز قابل‌منفعت گیری است.
• برای افزایش زمان نگهداری شیر آن را منجمد نکنید.
• ظرف شیر را در انتهایی‌ترین تکه یخچال قرار دهید که کمترین و پایدارترین دما را دارد، چون باز و بسته‌شدن در بر آن تأثیری ندارد.
• اگر نمی‌توانید بلافاصله شیر را در یخچال قرار دهید، ظرف نگهداری شیر را چند دقیقه لای حوله خنک بگذارید. شیر تازه دوشیده‌شده مادر تا ۴ ساعت در دمای ۱۶ تا ۲۹ درجه سانتی‌گراد قابل‌منفعت گیری است.
• هرچه شیر زیاد تر بیرون بماند، گمان فاسدشدن آن زیاد تر می‌بشود.

شما بگویید

به‌نظر شما چه عوامل فرد دیگر بر فاسدشدن شیر مادر تأثیر دارند؟ لطفا نظرات و ازمایش ها ارزشمندتان را با ما و کاربران عزیزمان به اشتراک بگذارید.

بیاموزید که چطور مطمعن به نفس داشته باشید و خجالت را کنار بگذارید تا از پیروزی‌های تازه خود لذت ببرید

هشدار! این نوشته فقط جنبه آموزشی دارد و برای منفعت گیری از آن ملزوم است با پزشک یا متخصص وابسته مشورت کنید. اطلاعات زیاد تر

پریتونیت التهاب صفاق یا همان بافتی است که اندام‌های داخلی بدن را می‌پوشاند. این التهاب طبق معمول به‌علت عفونت و بعضی اوقات هم به‌‌علت تحریک‌شدن بافت با مایعات بدن تشکیل می‌بشود. عفونت صفاق خطرناک است و امکان دارد روی دیگر اندام‌های بدن هم تاثییر بگذارد. این چنین امکان پذیر این عفونت داخل جریان خون و جهت سپسیس بشود. نظر می‌کنیم برای کسب اطلاعات زیاد تر درمورد پریتونیت و راه تشخیص و درمان آن تا انتهای مقاله با ما همراه باشید.

پریتونیت چیست؟

صفاق غشایی نازک است که درون شکم را می‌پوشاند و اطراف اندام‌های داخلی می‌پیچد. اگر این بافت در معرض مایعات محرک یا عفونی بدن قرار بگیرد، امکان پذیر التهاب بشود. به التهاب صفاق پریتونیت می‌گویند. این عارضه طبق معمول وقتی ابراز می‌کند که چیزی درون بدن نشت کند. عفونت شایع‌ترین عامل پریتونیت است که می‌تواند زیاد خطرناک باشد.

پریتونیت طبق معمول با درد و ورم شکمی ابراز می‌کند، اما عوارض فرد دیگر هم دارد که باید مراقبشان باشید. از آنجایی که صفاق در سراسر شکم وجود دارد و با همه ارگان‌ها در تماس است، امکان پذیر عفونت صفاق بر همه این اندام‌ها تاثییر بگذارد. این چنین این عفونت می‌تواند داخل جریان خون و در سراسر بدن انتشار بشود.

آیا پریتونیت اورژانسی است؟

پریتونیت امکان پذیر خفیف یا شدید باشد و در یک ناحیه از صفاق باشد یا در سراسر آن انتشار بشود. یقیناً چون این بیماری، به‌خصوص نوع عفونی آن، امکان پذیر سریع شدت یابد، پزشکان آن را اورژانس پزشکی در نظر می‌گیرند.

علت تشکیل پریتونیت

عفونت‌های باکتریایی، به‌خصوص عفونت‌هایی که از یک اندام انتشار خواهد شد، شایع‌ترین علت پریتونیت می باشند. این قضیه وقتی اتفاق می‌افتد که در معده یا روده فرد سوراخی وجود داشته باشد و عفونت‌های باکتریایی از مجرای گوارشی داخل حفره صفاقی شوند. علت شایع دیگر ترکیدن آپاندیس است. علت کمتر شایع بیماری نیز آن نوع از پرتونیت باکتریایی است که خود‌به‌خود در صفاق تشکیل می‌بشود.

۱. عوامل عرصه‌ساز عفونی

پریتونیت عفونی اولیه یا ثانویه است. عامل پریتونیت عفونی اولیه عفونتی است که منشأ آن خود صفاق است. پریتونیت باکتریایی ثانویه از هر جای فرد دیگر در بدن به درون صفاق انتشار می‌بشود.

عفونت اولیه کمتر از عفونت ثانویه شایع است و طبق معمول به‌جهت یکی از این عوامل تشکیل می‌بشود:

• پریتونیت باکتریایی خودبه‌خودی در افراد مبتلا به آسیت تشکیل می‌بشود. آسیت وضعیتی است که مایعات اضافی از رگ‌ها به بیرون نشت می‌کنند و در صفاق جمع خواهد شد. آسیت‌ها از بیماری‌هایی همانند بیماری کبدی، نارسایی کلیه، نارسایی قلب و سرطان که سیستم ایمنی را به خطر می‌اندازند تشکیل خواهد شد. این چنین برخی از این بیماری‌ها علتخواهد شد مقدار مقداری باکتری از مجرای گوارشی داخل صفاق بشود.
• عفونت اولیه امکان پذیر توسط ابزارهای پزشکی، به‌خصوص در زمان منفعت گیری در منزل، به صفاق داخل بشود. دیالیز و لوله تغذیه دو عامل این اتفاق‌اند. دیالیز صفاقی به‌وسیله یک لوله حفره صفاق را پر و خالی می‌کند. لوله تغذیه طویل‌زمان هم به‌وسیله یک لوله منعطف (کاتتر) مستقیم از صفاق به معده یا روده کوچک متصل می‌بشود. شکاف در دیواره اندام می‌تواند عفونت را داخل حفره شکمی کند.

عفونت ثانویه شایع‌ترین عامل پریتونیت است که علل مختلفی دارد، از جمله:

• ترکیدن آپاندیس (آپاندیسیت)؛
• زخم معده سوراخ‌شده؛
• زخم روده سوراخ‌شده ناشی از دایورتیکولیت یا بیماری روده التهابی؛
• عفونت پانکراس؛
• پارگی آبسه لوله تخمدان ناشی از بیماری التهابی لگن؛
• حاملگی خارج رحمی؛
• صدمه یا جراحت شکم؛
• جراحی شکم.

۲. عوامل عرصه‌ساز شیمیایی

التهاب طبق معمول به‌علت عفونت تشکیل می‌بشود، اما بعضی اوقات هم علتش عکس العمل شیمیایی به مایعات مختف بدن است همانند:

• سوراخ‌شدن کیسه صفرا به‌علت التهاب شدید و نشت صفرا که امکان پذیر با یا بدون عفونت باکتریایی تحریک‌کننده باشد.
• سوراخ‌شدن پانکراس به‌علت التهاب شدید و نشت آنزیم‌های پانکراسی که امکان پذیر با یا بدون عفونت باکتریایی تحریک‌کننده باشد.
• سوراخ‌شدن معده به‌علت زخم معده و نشت اسید معده که حتی بدون عفونت باکتریایی نیز امکان پذیر تحریک‌کننده باشد.
• پاره‌شدن تومور یا کیست در شکم که می‌تواند جهت پریتونیت شیمیایی بشود.

علائم پریتونیت

۱. علائم شایع

• درد شکمی خفیف یا شدید و حساسیت به لمس؛
• شکم متورم؛
• افت اشتها؛
• سختی دفع؛
• افت ادرار؛
• تشنگی؛
• افت سختی خون و شک؛
• کم‌آبی بدن؛
• فلج ایلئوم (وقتی که روده‌ها موقتا فلج خواهد شد).

۲. علائم مربوط به عفونت

۳. علائم مربوط به آسیت

بعضی اوقات امکان پذیر فرد پریتونیت داشته باشد، اما خودش مطلع نباشد. درد شکم و دیگر علائم ناشی از بیماری مهم عامل پریتونیت امکان پذیر علائم خود پریتونیت را نهان کنند. برخی از افرادی که صفاق آنها مدتی با آسیت متورم شده است، حس کمتری در صفاق خود دارند. اگر آسیت عفونی بشود، امکان پذیر تفاوت را فهمید نشوند. به این علت باید در خصوص خطر پریتونیت هوشیار باشید.

عوارض پریتونیت

• گمان سپسیس با ورود عفونت به خون که امکان پذیر جهت مرگ بشود؛
• کم‌آبی و برهم‌خوردن اعتدال الکترولیتی با ورود مایع به شکم؛
• یبوست و احتباس ادرار با فلج موقت اندام؛
• چسبندگی شکمی و زخم بافتی ناشی از التهاب که امکان پذیر جهت انسداد روده بشود؛
• سندرم هپاتورنال که در افراد مبتلا به بیماری کبدی امکان پذیر جهت پریتونیت باکتریایی خود‌به‌خودی بشود؛
• پریتونیت سوم نوعی عفونت است که می‌تواند سپس از درمان علت مهم تشکیل بشود.

افرادی با سیستم ایمنی ضعیف ناشی از بیماری‌های مزمن زیاد تر در معرض عوارض جانبی می باشند.

تشخیص پریتونیت

تشخیص اولیه زیاد مهم است و می‌تواند قبل از تشکیل عوارض تبدیل مهار پریتونیت بشود. پزشک تشخیص را با پرسیدن سؤالاتی درمورد سابقه پزشکی و حالت جاری فرد اغاز می‌کند. سپس شکم و ورم و حساسیت به لمس و سختی را بازدید می‌کند. اگر مشکلی وجود داشته باشد، برای بازدید التهاب یا عفونت آزمایش خون تجویز می‌بشود. این چنین امکان پذیر برای تشخیص علت پریتونیت از اندام‌های شکمی تصویربرداری سی تی اسکن و ام.آر.آی بشود.

یک راه قبول یا تشخیص عفونت خاص در صفاق گرفتن نمونه مایع صفاقی با سوزن و بازدید آزمایشگاهی آن است. در موارد آسیت، ازبین‌بردن سختی شکمی هم سودمند است. در موارد خاص که علت تشکیل پریتونیت اشکار نیست، امکان پذیر برای تشخیص و از بین بردن مشکل مربوط به پریتونیت جراحی انجام بشود.

درمان پریتونیت

طبق معمول درمان مؤثر است، اما برخی از عوارض همانند صدمه اندام امکان پذیر تا مدتی ادامه داشته باشند. درمان معمول برای پریتونیت تزریق سرم و طیفی از آنتی‌بیوتیک برای درمان یا پیشگیری از عفونت است. اگر آزمایش‌ها نشانگر نوع خاصی از باکتری یا عامل عفونی باشند، امکان پذیر فرد آنتی‌بیوتیک اختصاصی‌تری دریافت کند. تیم پزشکی تلاش می‌کند با ازبین‌بردن علت عرصه‌ای شرایط بیمار را پایدار نگه دارد. برخی از علت‌ها به جراحی سریع نیاز دارند.

پیشگیری از پریتونیت

امکان پذیر پزشک برای افراد مبتلا به سیروز و صدمه آنتی‌بیوتیک تجویز کند.

هرچند دیالیز صفاق امکان پذیر جهت پریتونیت بشود، به‌علت پیشرفت تکنولوژی این اتفاق شیوع کمتری دارد. اگر دیالیز صفاق می‌کنید، این چند مورد را مراعات کنید:

• قبل از تماس با کاتتر حتما دست، انگشتان و فاصله بین انگشتانتان را بشویید؛
• میانه کار از ماسک منفعت گیری کنید؛
• روش مناسب معاوضه استریل را مراعات کنید؛
• هر روز به محل کاتتر کرم آنتی‌بیوتیک بزنید؛
• هرگونه آلودگی احتمالی را بلافاصله به پرستار خبر دهید. در تعداد بسیاری از موارد، تک دوز آنتی‌بیوتیک از آلودگی و عفونت جلوگیری می‌کند.

شما بگویید

شما چه مقدار با پریتونیت و روش درمان آن آشنایی دارید؟ در صورت تمایل، می‌توانید توانایی و نظرتان را در تکه ارسال دیدگاه برایمان بنویسید و این نوشته را از طریق شبکه‌های اجتماعی با دوستانتان به اشتراک بگذارید.

ورزش و فعالیت بدنی منظم سلامت جسمی را بهبود می‌دهد و بر سلامت روان نیز تأثیر مثبتی دارد. برای سخت‌تر و مؤثرترکردن تمرینات بدنی ابزارها و وسایل مفیدی وجود دارند که یکی از آنها تخته اعتدال است. تمرین‌کردن روی سطح ناپایدار این تخته‌ها جهت افزایش قوت و بهبود اعتدال و هماهنگی بدن می‌بشود. در ادامه با تخته اعتدال، انواع آن و مزایا و زیان های تمرین‌کردن با آن زیاد تر آشنا می‌شویم. در آخر نیز چند تمرین ساده برای اغاز را شرح می‌دهیم.

تخته اعتدال چیست؟

تخته اعتدال سطحی صاف است که روی پایه‌ای گرد یا استوانه‌ای قرار گرفته و سطحی ناپایدار را تشکیل می‌کند. طبق معمول تخته اعتدال چوبی است و در جهات گوناگون حرکت می‌کند. تمرین‌کردن با این تخته‌ها شما را ناچار می‌کند که از عضلات مرکزی خود منفعت گیری کنید و برای نگه داری اعتدال دائما حرکات و حالت بدن خود را تطبیق دهید. تخته اعتدال ابزاری همه‌کاره و مؤثر است که برای هر سن و هر میزانی از تناسب‌اندام سودمند است. منفعت گیری از این تخته به‌تنهایی یا همراه با دمبل‌های فلزی یا هالتر جهت بهبود سلامت و کارکرد فیزیکی می‌بشود.

انواع تخته اعتدال

۱. ووبل بورد (wobble boards)

تخته‌های گردی می باشند که در هر ۴ جهتِ راست، چپ، جلو و عقب حرکت می‌کنند و این چنین می‌توانند دورانی هم حرکت کنند.

۲. راکر بورد (rocker board)

طبق معمول به‌شکل مستطیل و دارای برجستگی‌ای به‌شکل U در تکه زیرین می باشند یا شکلی خمیده و همانند سخن U دارند. راکر بورد فقط در دو جهتِ راست و چپ یا جلو و عقب حرکت می‌کند.

۳. دیسک اعتدال (balance discs)

بالشتکی است که می‌توان از آن در تمرینات عضلات مرکزی، تعادلی و کششی منفعت گیری کرد.

مزایای منفعت گیری از تخته اعتدال

تخته‌های اعتدال می‌توانند گروه‌های عضلانی خاصی همانند عضلات مرکزی، ساق پاها و مچ پا را تحکیم کنند. با انجام اسکوات یا دیگر تمرینات روی این تخته می‌توانید عضلات تثبیت‌کننده را تحکیم کنید و قوت و آمادگی جسمانی خود را افزایش دهید. دیگر مزایا منفعت گیری از این تخته‌ها را در ادامه توضیح داده‌ایم.

۱. کاربردهای فیزیوتراپی و توان‌بخشی

یکی از موارد منفعت گیری تخته اعتدال فیزیوتراپی است؛ این چنین در محیط‌های توان‌بخشی نیز کاربرد دارد. فیزیوتراپیست‌ها از تخته اعتدال برای توان‌بخشی صدمه‌های پایین پا (به‌اختصاصی پیچ‌خوردگی مچ پا) منفعت گیری می‌کنند. این تخته‌ها جهت بهبود بیماران بعد از صدمه‌دیدگی یا جراحی و تشکیل قوت و انعطاف‌پذیری و بهبود اعتدال و هماهنگی خواهد شد. تخته‌های اعتدال ابزار تمرینی مناسبی برای پیشگیری از صدمه‌های ورزشی و محافظت در برابر سقوط در همه سنین است.

در پژوهش کوچکی، آن دسته از بیماران سکته مغزی که در کنار فیزیوتراپی مرسوم تمرینات تخته اعتدال را انجام دادند، تعادلشان بیشتر از گروه کنترل که از تخته اعتدال منفعت گیری نکرده بودند، بهبود یافت.

۲. بهبود اعتدال

توانایی نگه داری اعتدال به کارکرد ۳ سیستم بدن بستگی دارد:

• سیستم بینایی؛
• سیستم دهلیزی یا وستیبولار (دستگاهی حسی در مهره‌داران که حس اعتدال در حرکت را تشکیل می‌کند و برای تشکیل هماهنگی حرکتی از جهت‌گیری و موقعیت فضایی بدن مطلع می‌بشود)؛
• سیستم حس عمقی (proprioceptive system).

تمرین با تخته اعتدال حس عمقی را تحکیم می‌کند. حس عمقی فهمیدن ما از موقعیت بدن و حرکات خود در فضای سه‌بعدی است، یعنی بدن ما چه مقدار می‌تواند مکان، حرکات و اعمال خود را حس کند. کارشناسان نظر دارند که حس عمقی مچ پا در تشکیل اعتدال نقش مهمی دارد. با تخته اعتدال می‌توانید عضلات، رباط‌ها و تاندون‌ها را تمرین دهید تا بهتر برای تشکیل ارامش در مچ پا با هم کار کنند.

در بازدید جدیدی اشکار شد که تمرین حس عمقی با منفعت گیری از تخته اعتدال گمان پیچ‌خوردگی مکرر مچ پا یا پیچ‌خوردگی برای بار اول را افت می‌دهد.

۳. افزایش قوت بدنی

منفعت گیری از تخته اعتدال نیز همانند هر شکل فرد دیگر از تمرینات مقاومتی عضلات را وادار می‌کند که سخت‌تر از شرایط معمول خود کار کنند. این جهت می‌بشود بسته به تمریناتی که انجام می‌دهید، عضلات پا، مرکزی و بالاتنه نیرومندتری داشته باشید. به‌علاوه منفعت گیری از تخته اعتدال جهت می‌بشود که کنترل بدن و ارامش کلی بهتری داشته باشید و این برای فعالیت‌هایی همانند ورزش و هنرهای رزمی سودمند است.

۴. افزایش هماهنگی

با به‌چالش‌کشیدن بدن خود برای نگه داری ارامش روی سطحی ناپایدار باید حرکات و فعال‌سازی عضلات خود را دقیق‌تر هماهنگ کنید. این جهت می‌بشود که هماهنگی عصبی و عضلانی بهتری داشته باشید که برای تعداد بسیاری از فعالیت‌های پیچیده همانند نواختن آلات موسیقی یا تایپ‌کردن روی صفحه‌کلید الزامی است. به‌علاوه بهبود هماهنگی در پیشگیری از صدمه‌دیدگی‌ها و انجام بهتر فعالیت‌های روزانه نقش دارد.

۵. تسکین درد مفاصل

تمرین‌کردن با تخته اعتدال روش خوبی برای برداشتن سختی از روی مفاصل و افت ناراحتی است. تخته اعتدال تأثیر زیاد بسیاری دارد، حتی اگر فقط روی آن بایستید یا بنشینید. مطابق پژوهش‌ها، حرکات تعادلی عضلات را دچار می‌کنند و دامنه حرکتی را افزایش خواهند داد که برای مفاصل همانند نوعی ماساژ است. این کار علاوه‌بر روان‌کاری مفصل، جهت افزایش جریان خون می‌بشود و التهاب و سفتی (که جهت درد خواهد شد) را افت می‌دهد. به‌علاوه تمرین با تخته اعتدال عضلات اطراف مفاصل را تحکیم و حمایتو ارامش بیشتری تشکیل می‌کند. درنتیجه سختی روی رباط‌ها و تاندون‌هایی که آنها را کنار هم نگه می‌دارند، افت می‌یابد.

۶. پشتیبانی به افت وزن

هر شکلی از فعالیت بدنی جهت سوزاندن کالری می‌بشود. به این علت منفعت گیری از تخته اعتدال نیز امکان پذیر برای افت وزن سودمند باشد. در پژوهش کوچکی تفاوت مقدار مصرف انرژی برای ۳۰ فرد بزرگ‌سال سالم در محل کار بازدید شد. پژوهشگران مصرف انرژی شرکت‌کنندگان را در حالت نشسته، ایستاده روی سطحی صاف و ایستاده روی تخته اعتدال اندازه‌گیری کردند. شرکت‌کنندگان در کل یک‌ و نیم ساعت، شامل ۳۰ دقیقه در هریک از ۳ حالت حرف های‌شده، تایپ کردند و مصرف انرژی در زمان منفعت گیری از تخته اعتدال ۱۴٫۲درصد زیاد تر از حالت نشسته می بود.

زیان های تخته اعتدال

همانند هر تجهیزات ورزشی فرد دیگر، منفعت گیری نادرست از تخته اعتدال نیز امکان پذیر مشکلاتی را تشکیل کند. بزرگ‌ترین مشکل تخته اعتدال یکی از ویژگی‌هایی است که آن را به ابزاری عالی برای تناسب‌اندام تبدیل کرده است: باید روی سطحی ناپایدار اعتدال خود را نگه داری کنید. بهبود اعتدال و تحکیم مچ پا از با اهمیت ترین مزیت‌های این نوع تمرین است، ولی اگر مچ پای ضعیف یا صدمه‌دیده، مشکلات زانو یا باسن یا محدودیت‌هایی در اعتدال خود داشته باشید، منفعت گیری از تخته اعتدال مشکلاتی همانند افزایش گمان سقوط تشکیل می‌کند.

اگر تازه ورزش را اغاز کرده‌اید یا مشکلاتی در مچ پا، باسن یا زانوهای خود دارید، زیر نظر فیزیوتراپیست یا مربی شخصی معتبری تمرین کنید. آنها می‌توانند روش منفعت گیری درست از تخته اعتدال را به شما آموزش دهند.

تمرینات تخته اعتدال

اگر تازه تمرین با تخته اعتدال را اغاز کرده‌اید، بهتر است که این تمرینات را نزدیک دیوار یا سطحی ثابت همانند میز انجام دهید تا بتوانید دست خود را روی آنها بگذارید. می‌توانید همه تمرینات در جلسه تمرینی خود را با تخته اعتدال انجام دهید.

۱. تمرین اولیه نگه داری اعتدال

این تمرین با ایستادن روی تخته اغاز می‌بشود، با حرکت جلو به عقب ادامه می‌یابد و با حرکت پهلو به پهلو به آخر می‌رسد. این تمرین عضلات باسن، چهارسر، همسترینگ، ساق پا و مرکزی را دچار می کند و جهت بهبود ارامش، هماهنگی و آگاهی فضایی (spatial awareness) می‌بشود.

1. روی تخته بروید و وزن خود را مساوی روی سطح آن توزیع کنید، طوری که لبه‌های تخته با زمین تماس نداشته باشند. برای انجام این تمرین پاها را به‌اندازه عرض شانه باز کنید و سرتان را روبه‌جلو نگه دارید. تمرکز روی نقطه‌ای در روبه رو خود برای نگه داری اعتدال شما مؤثر است. بدن خود را عمودی و ستون فقرات را صاف نگه دارید. ۳۰ ثانیه در این حالت اعتدال خود را نگه داری کنید.
2. به‌آرامی تخته را به جلو خم کنید تا با زمین تماس اشکار کند. سپس آن را به‌آرامی به عقب کج کنید تا به زمین پشت شما برسد. دست‌ها را می‌توانید در روبه رو یا طرفین خود نگه دارید. ۳۰ ثانیه به‌آرامی تخته را به جلو و عقب کج کنید.
3. در حالت تعادلی اولیه بایستید. به‌آرامی تخته را به‌سمت راست و چپ کج کنید. ۳۰ ثانیه تخته را از یک سمت به سمت دیگر کج کنید.

۲. اعتدال تک‌پا

بعد از تمرین نگه داری اعتدال در حالت ایستاده، با ایستادن روی یک پا خود را به چالش بکشید. برای انجام این تمرین یک پا را از روی تخته بلند کنید و دست‌کم ۳۰ ثانیه در این حالت بمانید. سپس جای پاها را عوض کنید. این تمرین جهت بهبود اعتدال، به‌اختصاصی روی سطوح ناهموار، می‌بشود.

۳. اسکوات

اسکوات تمرینی عالی برای تحکیم پایین‌تنه است و افزودن تخته اعتدال آن را دشوارتر می‌کند. تمرین اسکوات با تخته اعتدال عضلات سرینی و چهارسر ران، همسترینگ، ساق پا و مرکزی را تحکیم می‌کند.

برای انجام این تمرین روی تخته بایستید و پاها را مقداری زیاد تر از عرض باسن باز کنید. می‌توانید برای نگه داری اعتدال، بازوها را در روبه رو یا پهلوهای خود قرار دهید یا دست‌ها را روی دیوار یا سطحی ثابت بگذارید. به‌آرامی زانوها را خم کنید. فقط به‌اندازه‌ای بدن را پایین ببرید که بتوانید اعتدال خود را نگه داری کنید. با فشردن پاشنه‌ها بلند شوید. این تمرین را ۱۰ تا ۱۵ بار انجام دهید.

۴. لانگ معکوس

لانگ معکوس با تخته اعتدال عضلات باسن، همسترینگ و چهارسر ران را تحکیم می‌کند و اعتدال را نیز بهبود می‌دهد. برای انجام این تمرین روی تخته بروید و با پای راست به عقب قدم بردارید. بدنتان را تا جایی پایین ببرید که زانوی چپ با زاویه ۹۰ درجه خم بشود. سپس به حالت اولیه برگردید و همین مرحله های را با سمت دیگر بدن انجام دهید. این تمرین را ۱۰ بار با هر پا انجام دهید.

۵. پلانک

پلانک با تخته اعتدال عضلات شکم (مرکزی)، سرینی، پاها، شانه‌ها، کمر و بازوها را تحکیم می‌کند. برای انجام این تمرین در حالت شنا دست‌ها را روی تخته قرار دهید و مقداری زیاد تر از عرض شانه بازشان کنید. (برای چالش زیاد تر پاها را جفت و برای ارامش زیاد تر آنها را از هم باز کنید.) با درگیرکردن عضلات مرکزی بدن خود را در خطی مستقیم قرار دهید. دست‌ها صاف باشند، ولی مقداری آرنج‌ها را خم کنید. ۳۰ ثانیه یا هرچقدر که می‌توانید در این حالت بمانید.

۶. شنا

این تمرین حرکت پلانک را یک قدم فراتر می‌برد و عضلات سینه، سه‌سر و مرکزی را دچار می‌کند. برای انجام این تمرین در حالت شنا دست‌ها را روی تخته اعتدال با فاصله‌ای مقداری زیاد تر از عرض شانه قرار دهید. (برای انجام نسخه گسترش یافتهتر تمرین پاها را جفت کنید و برای ارامش زیاد تر آنها را از هم باز کنید.) بدن شما باید در خطی مستقیم قرار بگیرد.

با درگیرکردن عضلات مرکزی آرنج‌ها را خم کنید و درحالی‌که بدنتان را در خطی مستقیم نگه داشته‌اید، به‌آرامی و تا جایی که می‌توانید بدنتان را پایین بیاورید. مقداری مکث کنید و سپس به حالت اولیه برگردید. این تمرین را ۵ تا ۱۰ بار انجام دهید.

۷. پل باسن (Glute bridge)

این تمرین عضلات سرینی، همسترینگ و مرکزی را تحکیم می‌کند. برای انجام آن به پشت دراز بکشید و زانوها را خم کنید. دست‌ها را در دو طرف بدن قرار دهید و پاها را روی تخته اعتدال بگذارید. کف پاها باید با تخته اعتدال در تماس باشند. با درگیرکردن عضلات باسن پاها را روی تخته اعتدال سختی دهید تا باسن را از روی زمین بلند کنید. با نگه داری اعتدال خود تا جایی که می‌توانید بالا بروید. عضلات سرینی را منقبض کنید و چند ثانیه در این حالت بمانید. سپس به‌آرامی بدنتان را پایین بیاورید. این حرکت را ۱۰ تا ۱۵ بار انجام دهید.

شما بگویید

منفعت گیری از تخته اعتدال روشی دلنشین برای تشکیل تحول و تنوع در تمرینات و به‌چالش‌کشیدن خود به روشای تازه است. آیا تابه‌حال با تخته اعتدال تمرین کرده‌اید؟ منفعت گیری از این ابزار چه تأثیری روی عضلات و کارکرد ورزشی شما داشته است؟

اصول و راه حلهایی کاملا عملی برای یادگیری سریع و ماندگار هر زبان تازه

همه بچه‌ها بعضی اوقات نادرست می‌کنند، قوانین را مراعات نمی‌کنند و پایشان را فراتر از حدومرز تعیین‌شده می‌گذارند. گرچه این رفتارها طبیعی و جزئی از دنیای کودکی آنهاست، عکس العمل والدین در این موقعیت‌ها زیاد مهم است و امکان پذیر علتتشدید یا بهبود این رفتارها بشود. به‌نظر شما حرکت درست والدین در این موقعیت‌ها چیست؟ آیا تنبیه کودک راهبردی سودمند است؟ در این مقاله، درمورد راه حلهای درست تنبیه‌کردن کودکان می‌گوییم. با ما همراه باشید.

اهمیت عکس العمل درست والدین به حرکت نادرست کودک

کارولین فولتون، روان‌شناس کودک و نوجوان، می‌گوید: «هنگامی والدین به نافرمانی کودک با رفتاری مناسب و آرام عکس العمل نشان خواهند داد، کودک سریع تر به اشتباهش پی می‌برد و تلاش می‌کند در آینده بهتر حرکت کند.»

در لحظه‌ای که کودک نادرست کرده است و روی اشتباهش پافشاری می‌کند، آرام‌بودن والدین سخت‌ترین کار امکان پذیر. برخی والدین در این شرایط بدون فکرکردن به عواقب رفتارشان، اغاز به تنبیه کودک به روشهای نادرست می‌کنند. راه حلهای تنبیه نادرست علاوه‌بر این که تاثییر معکوسی دارند و کودک را به رفتارهای منفی (همانند لجبازی کودک) و اشتباهات بیشتری سوق خواهند داد، امکان پذیر به عزت‌نفس کودک و رابطه والدفرزندی نیز صدمه جبران‌ناپذیری داخل کنند.

تفاوت پیامد و تنبیه

پیامد رویدادی است که سپس از حرکت نادرست کودک رخ می‌دهد. دکتر فولتون می‌گوید: «گرچه پیامد و تنبیه اهداف مشترکی مبنی بر شکل‌دهی و مدیریت حرکت کودکان دارند، در نحوه تأثیرگذاری بر کودکان زیاد متفاوت‌اند.»

تنبیه‌کردن حس بدی به کودک می‌دهد، اما پیامد حتی اگر مقداری هم علتناراحتی او بشود، نتیجه خوبی دارد و علتمی‌بشود کودک به عواقب رفتارهایش فکر کند و دفعه سپس حرکت بهتری داشته باشد. برای بهبود اختلال رفتاری کودکان پیامد از تنبیه مؤثرتر است، چون اشتباهات کودک را به زمان‌هایی برای بهبود حرکت تبدیل می‌کند.

انواع تنبیه کودک

راه حلهای تنبیه‌کردن متفاوت‌اند و امکان پذیر شامل این موارد باشند:

• انتقادکردن از کودک؛
• فریادزدن سر کودک؛
• تهدید و ترساندن کودک؛
• تنبیه بدنی کودک یا همان کتک‌زدن.

برای مثال هنگامی والدین از کودک ۵ساله‌شان می‌خواهند که اسباب‌بازی‌هایش را جمع کند و او این کار را نمی‌کند، امکان پذیر با کتک‌زدن او را تنبیه کنند. مقصد والدین از تشکیل این درد جسمانی این است که به کودک یاد بدهند این حرکت را تکرار نکند، اما آیا نتیجه همانی می‌بشود که والدین می‌خواهند؟ بر پایه پژوهش‌ها، تنبیه کودکان علتعصبانیت و رنجش و هراس کودک می‌بشود و اثری کاملا معکوس دارد.

مثالهای دیگر تنبیه که علتشرمساری کودک‌ خواهد شد، عبارت‌اند از:

• تنبیه در مدرسه همانند مختصر‌کردن موهای کودک؛
• عکس‌گرفتن از اتاق کثیف کودک و منتشرکردن آن در شبکه‌های اجتماعی.

آلیزا پرسمن، روان‌شناس کودکان، می‌گوید: «تنبیه‌کردن کودکان علتمی‌بشود آنها به آنچه می باشند حس بدی داشته باشند نه به آنچه انجام داد‌ه‌اند. زیاد تر اوقات تنبیه‌کردن نتیجه معکوس دارد، چون علتمی‌بشود بچه‌ها به‌جای فکرکردن به نتایج رفتارهایشان و تلاش برای تحول آنها، بر خشم خود به والدینشان تمرکز کنند. برای مثال کودک امکان پذیر سپس از تنبیه به‌جای این که به خودش بگوید من کار اشتباهی انجام دادم، بگوید من چه مادر بدی دارم!»

چه چیزی پیامد را نتیجه‌قسمت می‌کند؟

دکتر فولتون می‌گوید: «پیامدها به این علت مؤثرند که اعمال کودک را با نتیجه نهایی مرتبط می‌کنند و به او اجازه خواهند داد از رفتارهایش درس بگیرد. پیامد به‌جای این که به‌خاطر یک نادرست حس بدی به کودک بدهد، بر آموزش کودک برای انجام کارهای بهتر در آینده متمرکز است. این‌طوری کودک از اشتباهات خود خجالت نمی‌کشد و شرمنده نمی‌بشود. در عوض با پیامد معقول یا موردانتظاری بابت حرکت خود روبه رو می‌بشود که این یک زمان یادگیری بسیار است.»

برای مثال هنگامی کودک ۵ساله سپس از بازی اسباب‌بازی‌هایش را جمع نمی‌کند، یکی از راه حلهای تنبیهی درست این است که والدینش با جمع‌کردن اسباب‌بازی‌ها اجازه بازی‌کردن با آنها برای بقیه اوقات روز را به او ندهند. به‌گمان زیاد این روش مؤثر خواهد می بود، چون کودک پیامد رفتارش را می‌بیند و می‌فهمد برای این که همیشه اجازه بازی‌کردن با اسباب‌بازی‌هایش را داشته باشد، باید سپس از بازی آنها را جمع کند.

ترفندهای انضباطی که باید مراعات کنید

۱. گفتن آشکار انتظارات

اشکار‌کردن آشکار انتظارات‌تان به کودک پشتیبانی می‌کند حرکت بهتری داشته باشد. امکان پذیر برای بزرگ‌سالان آشکار به نظر برسد که چه رفتاری پذیرفته و چه رفتاری نپذیرفته است، اما بچه‌ها قوه تشخیص خوب از بد را ندارند. گفتن آشکار انتظارات برای کودکان مسئله مهمی است که باید به آن پایبند باشید.

دکتر پرسمن پیشنهاد می‌کند علاوه‌بر گفتن صریح انتظارات، با فرزندتان درمورد پیامدهای رفتارش سخن بگویید کنید. خبر از عواقب و پیادمدهای رفتاری علتمی‌بشود بهتر از قبل قوانین را مراعات کنند.

۲. تشکیل پیامدهای منطقی

بزرگ‌سالان پیامدهای منطقی را تشکیل می‌کنند و این پیامدها مستقیما به حرکت نادرست کودک ربط دارند. اگر کودکی از تلفن همراه درست منفعت گیری نکند، والدینش تلفن همراه را از او می‌گیرند. مثال فرد دیگر از پیامدهای منطقی وقتی است که والدین از کودک می‌خواهند دوچرخه یا دیگر وسایل ورزشی را کنار بگذارد، اما کودک اعتنایی به این خواست نمی‌کند. در این حالت، والدین حق منفعت گیری از آن وسایل را به‌زمان معینی از کودک می‌گیرند تا عاقبت این نافرمانی را ببیند.

۳. منفعت گیری از پیامدهای طبیعی

پیامدهای طبیعی شکل مؤثر فرد دیگر از پیامدها و نتیجه مستقیم رفتارهای کودک‌اند. این پیامدها نیاز به مداخله والدین برای نشان‌دادن عواقب رفتارها به کودک دارند؛ بزرگ‌سالان می‌توانند به بچه‌ها اجازه دهند که با پیامدهای طبیعی انتخاب‌هایشان روبه رو شوند یقیناً به شرطی که این روبه رو خطری برای کودک نداشته باشد. این پیامدها انگیزه‌ای درونی برای بهبود حرکت کودک تشکیل می‌کنند.

برای مثال اگر کودک فراموش کند کتش را به مدرسه ببرد، امکان پذیر سرما بخورد. اگر برای امتحان درس نخواند، نمره مقداری می‌گیرد. اگر به‌موقع آماده نشود، امکان پذیر بازی فوتبال را از دست بدهد. اینها پیامدهای طبیعی حرکت کودک‌اند. کودک با مشاهده این پیامدها درس می‌گیرد و تلاش می‌کند دفعه سپس اشتباهش را تکرار نکند.

دکتر پرسمن می‌گوید: «هم پیامدهای منطقی و هم طبیعی برای کودکان آموزنده‌اند و علتخواهد شد کودکان به عواقب حرکت و اعمالشان آگاه شوند و برای حرکت بهتر در آینده انگیزه بگیرند. این رویکردهای انضباطی علتشرمساری یا ناراحتی کودک نمی‌شوند، بلکه روشی محترمانه برای پشتیبانی به مسئولیت‌پذیری زیاد تر و تحکیم خودمختاری کودک‌اند.»

مسئله مهم درمورد پیامدهای طبیعی این است که یقین شوید روبه رو با آنها برای کودک بی‌خطر است. گرچه شما می‌توانید به کودک مدرسه‌ای اجازه دهید ساعت خواب خود را تعیین کند یا بدون کت یا بین‌وعده به مدرسه برود و پیامدهای این کارها را ببیند، کودک نوپا یا پیش‌دبستانی به‌قدر کافی بالغ نیست که بتواند از مسئولیت پیامد این انتخاب‌ها برآید.

دکتر پرسمن می‌گوید: «پیامدهای سالم جهت خواهد شد کودکان حس خوبی به خودشان داشته باشند و به آنها مطمعن خواهند داد که دفعه سپس می‌توانند بهتر عمل کنند.»

۴. وقفه مختصر

وقفه مختصر ترفندی مؤثر برای کودکان کوچک‌تر، به‌اختصاصی کودکان نوپا یا کودکان پیش‌دبستانی، است. این وقفه مختصر فرصتی برای توقف، آرام‌شدن، تفکر و تلاش مجدد است. حرکت ناپسند کودک را نام ببرید و با دادن وقفه‌ای مختصر به او، اجازه بدهید درمورد رفتارش فکر کند. ملزوم نیست کودک این وقفه را در تنهایی بگذراند؛ مکانی را برای سخن بگویید‌کردن انتخاب کنید که کودک در آن حس راحتی، اسایش و امنیت کند. قبل از این که درمورد آنچه اتفاق افتاده و انتظارات شما برای دفعه سپس سخن بگویید کنید، یقین شوید که حالش خوب و برای سخن بگویید‌کردن آماده است.

۵. سازگاری و انعطاف‌پذیری

با اهمیت ترین چیزی که باید در حرکت با کودکان مراعات کنید، ارامش‌داشتن است. اگر مدام موضعتان را تحول دهید، کودک گیج می‌بشود و نمی‌داند چه چیزی درست و چه چیزی نادرست است. اگر در قوانینی که تعیین کرده‌اید ثابت‌قدم و قاطع باشید، کودک می‌فهمد که پیامد سرپیچی از قوانین چیست، به‌خوبی انتظارات شما را برآورده می‌کند و انضباط و صبر و خودآگاهی را می‌آموزد.

به‌نظر دکتر پرسمن، اشکالی ندارد اگر در حرکت با کودکان تا حدی انعطاف‌پذیر و سازگار باشید. اگر زمان خواب یا منفعت گیری از تلفن همراه در سفر یا شرایط خاص مقداری جابه‌جا بشود، هیچ مشکلی پیش نمی‌آید. انعطاف‌پذیربودن به فرزندتان مشخص می کند که شما به خواسته‌هایش دقت می‌کنید و علتمی‌بشود برای پیروی از قوانین در بقیه زمان‌ها انگیزه بیشتری داشته باشد.

چطور بفهمیم شیوه آموزش نظم و انضباط ما مؤثر است؟

اگر فهمید شده‌اید که کودکتان تلاش در اصلاح حرکت نادرستش دارد و رفتارهای غیرقابل‌قبول او به مراتب کمتر از قبل شده‌اند، یعنی شیوه درستی را در پیش گرفته‌اید. یقیناً از کودک انتظار اصلاح سریع رفتارها را نداشته باشید؛ امکان پذیر ملزوم باشد قبل از اصلاح حرکت، چند باری پیامد رفتارش را ببیند و درس بگیرد. بعضی اوقات هم ملزوم است چندین ترفند گوناگون را امتحان کنید تا ببینید کدام‌یک برای کودک شما مناسب‌اند.

کلام پایانی

تنبیه کودک امکان پذیر در مختصر‌زمان مؤثر باشد و کودک از هراس تنبیه مجدد حرکت بهتری نشان دهد، اما در درازمدت نتیجه معکوس دارد و امکان پذیر علتکاهش عزت‌نفس کودک بشود. در حالی که «پیامد» راهبردی مؤثر برای روبه رو با حرکت نادرست کودکان است. منفعت گیری از پیامدهای منطقی و طبیعی علتمی‌بشود کودک نتایج رفتارهایش را ببیند و برای بهبود رفتارش تلاش کند.

شما برای اصلاح رفتارهای نادرست کودکتان از کدام شیوه منفعت گیری می‌کنید؟ پیامد یا تنبیه؟ لطفا نظرات و ازمایش ها ارزشمندتان را با ما و کاربران عزیزمان در بین بگذارید.

هیپوکسی به‌معنی افت مقدار اکسیژن در بافت‌های بدن است. این حالت امکان پذیر جهت علائمی همانند گیجی، حس خستگی، تنفس دشوار، افزایش ضربان قلب و کبودشدن پوست بشود. تعداد بسیاری از بیماری‌های قلبی و ریوی مزمن افراد را در معرض ابتلا به هیپوکسی قرار خواهند داد و حتی زندگی‌شان را به خطر می‌اندازند. آیا هیپوکسی درمان دارد؟ می‌دانید چرا تشکیل می‌بشود و برای مقابله با آن چه کاری باید انجام داد؟ برای کسب اطلاعات زیاد تر تا انتهای مقاله با ما همراه باشید.

هیپوکسی چیست؟

هیپوکسی وقتی اتفاق می‌افتد که بافت‌های بدن اکسیژن کافی دریافت نکنند. هنگامی نفس می‌کشید، اکسیژن داخل ریه‌ها می‌بشود. این اکسیژن از طریق مسیر هوایی داخل کیسه‌هایی به‌نام آلوئول می‌بشود. در مرحله سپس، اکسیژن از طریق مویرگ‌های کنار آلوئول‌ها داخل جریان خون می‌بشود و درنهایت با جریان خون به بافت‌ها می‌رسد.

می‌توانید مولکول‌های اکسیژن را همانند مسافرانی در نظر بگیرید که از فرودگاه (ریه) به‌وسیله ناقل‌هایی داخل بزرگراه (جریان خون) خواهد شد و به مقصد (بافت‌ها) می‌رسند. وقتی‌ که اکسیژن به بافت می‌رسد، مسافر فرد دیگر به‌نام کربن دی‌اکسید جای خود را با اکسیژن عوض می‌کند و از طریق ناقل‌ها به ریه می‌رود و به‌گفتن مواد زائد با بازدم از بدن خارج می‌بشود. جریان هوا و جریان خون هر دو در فرایند اکسیژن‌رسانی نقش مهمی دارند. به همین علت بیماری‌های ریوی و قلبی گمان ابراز هیپوکسی را افزایش خواهند داد.

فردی را که دچار هیپوکسی می‌بشود، هیپوکسیک می‌نامند.

تفاوت هیپوکسی و هیپوکسمی

این دو واژه امکان پذیر به‌جای هم منفعت گیری شوند، اما یکسان نیستند. هرچند هر دو کلمه با فقدان اکسیژن مرتبط‌اند، این فقدان در قسمت‌های گوناگون بدن اتفاق می‌افتد. بیماری هیپوکسی
افت مقدار اکسیژن در بافت و هیپوکسمی افت مقدار اکسیژن در خون است. هیپوکسی طبق معمول (نه همیشه) به‌جهت هیپوکسمی تشکیل می‌بشود. به این علت امکان پذیر فرد هیپوکسیک بشود، ولی هیپوکسمیک نباشد و برعکس.

علت هیپوکسی

هر وضعیتی که مقدار اکسیژن خون را افت دهد یا جریان خون را محدود کند، امکان پذیر جهت بیماری هیپوکسی بشود. این عارضه جزو حالت‌های شایعی است که امکان دارد در هر سنی اتفاق بیفتد، اما زیاد تر به‌علت بیماری‌هایی عرصه‌ای تشکیل می‌بشود که روی جریان خون و تنفس تاثییر می‌گذارند از جمله:

انواع هیپوکسی

چند عامل مهم در رسیدن اکسیژن به سلول‌ها نقش دارند، از جمله:

• وجود اکسیژن کافی در هوای تنفسی؛
• کارکرد سالم ریه برای رسیدن اکسیژن به آلوئول‌ها؛
• سلامت قلب و عروق برای رساندن خون غنی ‌از اکسیژن به بافت‌ها؛
• گلبول قرمز کافی برای انتقال اکسیژن؛
• توانایی سلول‌های بافتی برای منفعت گیری از اکسیژن.

۱. هیپوکسی هیپوکسمیک

شایع‌ترین نوع هیپوکسی است که به‌علت افتاکسیژن در خون تشکیل می‌بشود. هیپوکسمی امکان پذیر ناشی از بیماری قلبی و ریوی، نقایص مادرزادی قلب و داروهای کاهنده مقدار تنفس باشد. رفتن به مناطق مرتفع، یعنی جایی که مقدار اکسیژن کم است، نیز می‌تواند جهت هیپوکسمی بشود.

۲. هیپوکسی ناشی از نقص گردش خون

خون مقدار بسیاری اکسیژن دارد، اما اگر قلب خون را به‌خوبی پمپ نکند یا انسدادی در عروق خونی وجود داشته باشد، اکسیژن کافی به بافت‌ها نمی‌رسد. به این حالت هیپوکسی جریان خون یا هیپوکسی ایسکمیک حرف های می‌بشود. نارسایی مادرزادی قلب، لخته خون، مسمومیت، بیماری‌هایی همانند سندرم رینود، تماس با سرما و شوک گمان هیپوکسی گردش خون را افزایش خواهند داد.

۳. هیپوکسی ناشی از کم‌خونی

این عارضه وقتی رخ می‌دهد که گلبول‌های قرمز کافی برای حمل اکسیژن از ریه به بافت وجود نداشته باشند. اگر بدن گلبول قرمز کافی نسازد یا این سلول‌ها بدشکل باشند، فرد دچار کم‌خونی می‌بشود. کم‌خونی فقر آهن، ازدست‌دادن مقدار بسیاری خون و مسمومیت با کربن مونوکسید امکان پذیر جهت این نوع هیپوکسی شوند.

۴. هیپوکسی هیستوتوکسیک

وقتی اتفاق می‌افتد که سلول‌های بدن نمی توانند به‌خوبی از اکسیژن منفعت گیری کنند. امکان پذیر اکسیژن بسیاری به ریه و جریان خون داخل بشود، اما وقتی‌ که اکسیژن به بافت‌ها می‌رسد، چیزی مانع منفعت گیری سلول‌ها از اکسیژن بشود. این قضیه امکان پذیر ناشی از مسمومیت با سیانید، مسمومیت شیمیایی، مصرف مواد مخدر و الکل باشد.

علائم هیپوکسی چیست

علائم هیپوکسی به شدت آن، علت عرصه‌ای و قسمت دچار بیماری بستگی دارند. وقتی‌ که اکسیژن کم است، امکان پذیر حس کنید که نمی‌توانید نفس بکشید یا نمی‌توانید به‌خوبی فکر کنید. این بیماری علائم مختلفی دارد، از جمله:

• بی‌قراری؛
• سردرد؛
• گرگرفتگی؛
• تاری دید؛
• مشکل تکلم؛
• گزگز؛
• گیجی؛
• اضطراب؛
• افزایش ضربان قلب؛
• افزایش تنفس؛
• سختی در تنفس یا تنگی نفس.

هیپوکسی شدید می‌تواند علائم فرد دیگر هم تشکیل کند، از جمله:

• افت ضربان قلب؛
• بی‌قراری شدید؛
• ازدست‌رفتن هماهنگی اعضای بدن؛
• کبودشدن پوست؛
• اختلال در قضاوت؛
• ازدست‌دادن هوشیاری؛
• تشنج؛
• کما.

عوارض جانبی هیپوکسی

نرسیدن طویل‌زمان اکسیژن به بافت‌های بدن امکان پذیر جهت عوارض جدی بشود، همانند:

• صدمه به اندام: از جمله صدمه به اندام‌های حیاتی همانند مغز، قلب، کبد و کلیه که احتمالا جهت نقص کارکرد اندام یا مشکلات طویل مدت بشود.
• اختلال شناختی: هیپوکسی طویل‌زمان امکان پذیر جهت اختلال شناختی، مشکلات حافظه، مشکل تمرکز و دقت و اختلال شناختی کلی بشود.
• مشکلات عصبی: این عارضه می‌تواند جهت سکته مغزی، تشنج، کما یا مرگ مغزی بشود.

هیپوکسی خفیف اما طویل‌زمان هم امکان پذیر جهت این چنین عوارضی بشود:

• پیشرفت سرطان، رشد تومور، مقاومت به درمان‌های سرطان؛
• بدترشدن بیماری‌های قلبی‌عروقی؛
• نارسایی کلیه یا پیشرفت سریع بیماری کلیه.

تشخیص هیپوکسی

پزشک با معاینه بالینی و گوش‌دادن به صدای قلب و ریه می‌تواند این عارضه را تشخیص دهد. این چنین امکان پذیر برای بازدید وجود کبودی، پوست و ناخن‌ها و لب‌ها را نگاه کند. برای بازدید مقدار اکسیژن و علت عرصه‌ای هیپوکسی آزمایش‌هایی تجویز خواهد شد، از جمله:

• پالس اکسیمتری: حسگری روی انگشت شما قرار می‌گیرد تا مقدار اکسیژن خون را بسنجد. این روش غیرتهاجمی و بدون درد است.
• آزمایش گاز خون شریانی (ABG): با یک سوزن نازک خون از مچ دست، بازو یا کشاله ران گرفته می‌بشود تا مقدار اکسیژن آن بازدید بشود.
• آزمایش کارکرد ریه (PFT): به‌وسیله دهانی متصل به یک دستگاه عمل دم و بازدم را انجام می‌دهید تا کارکرد ریه شما بازدید بشود.
• تصویربرداری: پرتوی ایکس، سی.تی اسکن و اسکن وی‌کیو (V/Q) ابزارهایی برای عکس‌برداری از اندام ‌های داخلی می باشند. این تصاویر تشخیص عامل بیماری را راحت‌تر می‌کنند.
• آزمایش پیاده‌روی ۶دقیقه‌ای: در این آزمایش، ۶ دقیقه روی یک سطح صاف قدم می‌زنید تا ببینید در این زمان تا چه فاصله‌ای می‌توانید پیاده‌روی کنید. این آزمایش برای برسی کارکرد قلب و ریه سودمند است.
• اکوکاردیوگرام (ECG): در این آزمایش از امواج صوتی برای تصویربرداری از قلب، برسی کارکرد قلب، تشخیص ناهنجاری‌های ساختاری یا بیماری‌های قلبی منفعت گیری می‌بشود.
• الکتروکاردیوگرام (EKG): از این آزمایش برای اندازه‌گیری فعالیت الکتریکی قلب و برسی ضربان و ریتم قلب و ناهنجاری‌های احتمالی منفعت گیری می‌بشود.

درمان هیپوکسی

درمان هیپوکسی به علت عرصه‌ای آن بستگی دارد و طبق معمول شامل از بین بردن علت عرصه‌ای، رساندن اکسیژن ملزوم به بدن و جلوگیری از عوارض هیپوکسی است و موارد مختلفی را شامل می‌بشود، از جمله:

• استنشاق استروئیدهایی که مسیر هوایی را باز می‌کنند برای درمان آسم و دیگر بیماری‌های ریه؛
• مصرف داروهایی که جهت افت مایع اضافی در ریه خواهد شد؛
• ماسک سختی مثبت مداوم مسیرهای هوایی برای آپنه خواب؛
• سختی مثبت مسیر هوایی برای درمان بیماری انسداد ریوی مزمن و برخی از انواع آپنه خواب؛
• اکسیژن مکمل برای درمان هیپوکسی مزمن؛ (ماسک یا لوله روی بینی قرار می‌گیرد و نوعی دستگاه انتقال اکسیژن مقدار انتقال اکسیژن به ریه و آلوئول‌ها را افزایش می‌دهد.)
• تهویه مکانیکی در بیمارستان برای هیپوکسی حاد شدید (اغاز ناگهانی).

مهار علائم هیپوکسی

اگر علائمی همانند گیجی، افزایش ضربان قلب یا تنفس دارید یا فهمید کبودشدن ناخن‌ها، لب‌ها و پوست‌تان شده‌اید، باید بلافاصله خدمات پزشکی دریافت کنید. این عارضه باید بالافاصله درمان بشود تا از صدمه دائمی اندام جلوگیری بشود. بیماری انسداد ریوی مزمن و برخی دیگر از بیماری‌ها با علائم خفیف‌تر می‌توانند جهت هیپوکسی مزمن شوند. در شرایط خاص، پزشک درمورد مهار علائم و راه حلهای جلوگیری از کم شدن شدید اکسیژن با شما سخن بگویید می‌کند.

پیشگیری از هیپوکسی

بهترین روش پیشگیری از این بیماری مهار عوامل عرصه‌ساز افت اکسیژن است. اگر بیماری قلبی یا ریوی دارید، درمورد نگرانی‌هایتان و راه حلهای خاص افت خطر با پزشک سخن بگویید کنید. برخی از موقعیت‌ها همانند وجود در ارتفاع گمان ابراز این بیماری را افزایش خواهند داد. درمورد مسئله‌های خاصی که باید در زمان سفر یا تحول دارو مراعات کنید با پزشک سخن بگویید کنید.

هیپوکسی طبق معمول به درمان سریع نیاز دارد، بعد اگر به بیماری‌های عرصه‌ساز هیپوکسی مبتلا هستید در خصوص روش های مهار آن با پزشک سخن بگویید کنید. بعضی اوقات سپس از درمان بیماری عرصه‌ای، هیپوکسی رفع می‌بشود و به اکسیژن مکمل نیازی نیست. اما در برخی موارد، امکان پذیر به اکسیژن مکمل مزمن نیاز داشته باشید تا یقین شوید که گمان هیپوکسی یا صدمه بافتی ناشی از افتاکسیژن وجود ندارد.

خودمراقبتی

اگر نوعی بیماری عرصه‌ای دارید که جهت هیپوکسی می‌بشود، بهترین راه مهار بیماری است، از جمله:

• علائم تازه را نادیده نگیرید. با خودتان صادق باشید و اگر حس می‌کنید چیزی درست نیست به پزشک مراجعه کنید.
• از خودتان مراقبت کنید. برای مثال اگر آسم دارید، زمان نیاز از اسپری تنفسی منفعت گیری کنید و تمرینات تنفسی را انجام دهید.
• سیگار و محصولات حاوی تنباکو را کنار بگذارید. ترک سیگار کارکرد ریه را بهبود می‌دهد و از صدمه‌های بعدی ریه جلوگیری می‌کند.
• داروهای تجویزشده را مرتب مصرف کنید.

برای سفر به مناطق مرتفع نکاتی را مورد نظر داشته باشید. افرادی که دچار بیماری‌های عرصه‌ای نیستند هم امکان پذیر در ارتفاع دچار مشکل تنفسی شوند. برای سازگاری با شرایط به خودتان زمان بدهید و وسایل و داروهای ملزوم را به همراه داشته باشید.

سؤالات رایج

۱. هیپوکسی خاموش چیست؟

هیپوکسی خاموش که هیپوکسی شاد هم نامیده می‌بشود، وضعیتی است که افرادی با افتاکسیژن دچار علائم معمول هیپوکسی نمی‌شوند. این حالت در ۳۲ تا ۶۵درصد از افراد مبتلا به کووید ۱۹ گزارش شد.

۲. هیپوکسی طی چه زمان جهت صدمه مغزی می‌بشود؟

نبوده است اکسیژن سلول‌های مغزی را می‌کشد. برخی از این سلول‌ها در کمتر از ۵ دقیقه می‌میرند. اگر زیاد تر از ۵ دقیقه اکسیژن به مغز نرسد، امکان پذیر جهت تشنج، کما یا مرگ مغزی بشود.

شما بگویید

شما چه مقدار با هیپوکسی و افتاکسیژن آشنایی دارید؟‌ آیا تابه‌حال دچار این عارضه شده‌اید؟ در صورت تمایل، می‌توانید توانایی و نظرتان را در تکه ارسال دیدگاه برایمان بنویسید و این نوشته را از طریق شبکه‌های اجتماعی با دوستانتان به اشتراک بگذارید.

پرانا مفهومی باستانی است که در فلسفه و طب هندی، ادبیات هندو، هنرهای رزمی و یوگا به کار می‌رود. این مفهوم جریان انرژی حیاتی را توصیف می‌کند که همه حرکات بدن از جمله جریان خون، تنفس و گوارش را کنترل می‌کند. از آنجایی که پرانا با چشم دیده نمی‌بشود، احتمالا فهمیدن آن سخت باشد، اما با مقداری تمرین می‌توانید پرانا را در بدن، تنفس و محیط اطراف خود حس و از آن منفعت گیری کنید. در این مقاله، ابتدا توضیح می‌دهیم پرانا چیست و سپس درمورد کاربردهای آن می‌گوییم.

پرانا چیست؟

زیاد‌ها به‌نادرست می‌پرسند تنفس پرانا چیست که سوال درستی نیست. در واقع تعداد بسیاری از افراد پرانا را همان تنفس تعریف می‌کنند و برخی دیگر آن را نیروی حیات، انرژی معنوی یا حتی روح می‌خوانند. پرانا در اصل انرژی‌ای است که از طریق شبکه‌ای از کانال‌های جسم لطیف در بدن جریان می‌یابد. کانال‌های جسم لطیف که «نادی» نام دارند، جسم و روح را به هم متصل می‌کنند و همچون مجرایی برای انرژی پرانا می باشند. در ادامه مقاله، زیاد تر درمورد جسم لطیف توضیح می‌دهیم. جذب انرژی پرانا از هوا، غذا و انرژی طبیعی محیط مقدور است. از طرفی برخی از حرکات و حالات بدن از جمله قوزکردن و این چنین تمرکز روی افکار منفی و تنفس در هوای آلوده انرژی پرانا را افت خواهند داد.

انواع پرانا

پرانا در بدن به ۵ نوع یا وایو تقسیم می‌بشود. هرکدام از وایوها مسئول بخشی از بدن با عملکردهای منحصربه‌فردند که در ادامه هریک را توضیح می‌دهیم.

• اودانا: ناحیه بالای بدن تا قلب اختصاصی اوداناست که شامل عملکردهایی همچون تفکر، ابراز احساسات و سخن بگویید‌کردن می‌بشود.
• پرانا: پرانا روی ناحیه قلب و تنفس تمرکز دارد و هربار که هوا داخل بدن می‌بشود، افزایش اشکار می‌کند.
• سامانا: ناحیه ناف تحت نظارت ساماناست و شامل عملکردهای گوارش و جذب مواد معدنی می‌بشود.
• آپانا پرانا: آپانا پرانا در قسمت لگن قرار دارد و مسئول دفع بدن است.
• ویانا پرانا: ویانا پرانا مسئول تنظیم گردش خون در کل بدن است، اما در قلب قرار دارد.

پرانا و نادی‌های مرکزی و خورشید و ماه

همه ما انسان‌ها علاوه‌بر جسم فیزیکی خود، یک جسم لطیف هم داریم. جسم لطیف که امکان پذیر به هاله انسان نیز متصل باشد، چیزی فراتر از جسم فیزیکی است. در واقع با پشتیبانی جسم لطیف است که می‌توانیم انرژی یکدیگر را ناخودآگاه حس کنیم. سیستم عصبی مرکزی بدن لطی، از شبکه‌ای از نادی‌ها راه اندازی شده است که شامل نادی‌های مرکزی و خورشید و ماه خواهد شد.

۱. نادی خورشید

نادی خورشید یا پینگالا در سمت راست ستون فقرات جسم لطیف قرار دارد. انرژی خشمگینی، حسادت، جدایی و نفرت همه انها در این نادی جریان می‌یابند و به‌نوعی یادآور داغی خورشیدند.

۲. نادی ماه

در سمت چپ ستون فقرات جسم لطیف، نادی ماه یا آیدا قرار دارد. انرژی‌هایی نظیر اشتیاق، ولع و وابستگی در این نادی جریان دارند.

۳. نادی مرکزی

نادی مرکزی یا سوشومنا درست جلوی ستون فقرات بدن لطیف قرار دارد. هاتا یوگا سبکی از یوگاست که مقصد آن انتقال انرژی نادی‌های چپ و راست (خورشید و ماه) به نادی مرکزی است. هنگامی که پرانا آزادانه در نادی مرکزی جریان یابد، انسان به سامادی یا همان سعادت ابدی می‌رسد. خشنودی، قناعت، افکار ناب و خردمندی همه انها در نادی مرکزی جریان اشکار می‌کنند.

پرانا و چاکراها

نادی‌های چپ و راست و زیرمجموعه‌های آنها به‌طوری دور نادی مرکزی می‌پیچند که اشکالی همانند چرخ‌ به وجود می‌آورند. این اشکال همان چاکراها می باشند. نقاط تقاطع چاکراها با نادی مرکزی امکان پذیر جلوی جریان پرانا را بگیرند. وقتی که می‌گوییم چاکرا مسدود است، در واقع منظور این است که نادی مرکزی به‌خاطر چاکرا مسدود است. با یوگا و مدیتیشن می‌توان پرانا را از نادی‌های چپ و راست به نادی مرکزی منتقل کرد و به عبارتی این نقاط مسدودشده را آزاد کرد.

پرانا و جسم فیزیکی

در کلاس یوگا، پرانا آزادانه‌تر حرکت می‌کند و احتمالا حس کنید جریانی الکتریکی در بدنتان در حال عبور است. هنگامی که به‌خاطر احساسی بر خود می‌لرزیم یا حسی درونی به ما القا می‌بشود، در واقع داریم به پرانا و حس ششم جسم لطیف عکس العمل نشان می‌دهیم.

این چنین اگر به تنفس خود دقت کنیم، فهمید نحوه کار قانون پرانا خواهیم شد. برای مثال هنگامی که الکتریسیته پرانا در نادی سمت راست حرکت کند، از سوراخ راست بینی خارج می‌بشود. در این حالت، قسمت منطقی یا همان قسمت چپ مغز فعال‌تر است. اگر سوراخ چپ بینی دچار باشد، قسمت راست یا قسمت خلاق مغز فعال‌تر خواهد می بود. حال اگر به سامادی یا حالت جذب کامل برسیم، بالاخره می‌توانیم از هر دو سوراخ بینی یکسان منفعت گیری کنیم که علتمی‌بشود انرژی از نادی‌های چپ و راست جاری نشود.

دقت کرده‌اید هنگامی که حس ناراحتی و ناامیدی به ما دست می‌دهد، با بازدمی عمیق نفس را از سینه بیرون می‌دهیم؟ یا دقت کرده‌اید وقتی که حس نشاط، انرژی زیاد تر و هوشیاری می‌کنیم، نفس را داخل سینه حبس می‌کنیم؟ تا وقتی که نفس می‌کشیم، داخل این چرخه متغیر نشاط و ناراحتی هستیم که به پرانا ربط دارد.

پرانا در مدیتیشن

یوگا با حرکات فیزیکی و مدیتیشن با منفعت گیری از ذهن جریان درونی را به‌سمت نادی مرکزی می‌کشند. مطابق متون باستانی، افکار ما همان کاری را با پرانا می‌کنند که سوارکار با اسب می‌کند. از این رو، می‌توان با افکاری که اختیارشان دست ماست، پرانا را به‌سوی مرکز راهنمایی کرد.

این چنین با منفعت گیری از مدیتیشن و پرانایاما یاد می‌گیریم که جریان تنفس را مهار کنیم. ذهن، پرانا و افکار همه انها با هم ربط دارند. از همین جهت امکان پذیر هنگامی که روی یکی از آنها تمرکز می‌کنیم، هر سه تحت‌تأثیر قرار بگیرند.

پرانایاما

پرانایاما یا کنترل تنفس یکی از مرحله های هشت‌گانه یوگاست که با منفعت گیری از تمرینات تنفسی پرانا را در کنار آسانا یا همان حرکات فیزیکی و مدیتیشن پرورش می‌دهد. به‌پشتیبانی راه حلهای پرانایامای آیورودایی می‌توانیم انرژی خود را افزایش دهیم، بدن‌هایمان را گرم و ذهنمان را آزاد کنیم. مطابق تحقیقاتی در سال ۲۰۱۲، تنفس اوجایی علتمی‌بشود که بدن ما در رویارویی با استرس عکس العمل فیزیکی نشان ندهد.

سخن پایانی

پرانا به زبان ساده جوهر وجودی همه موجودات زنده است و زیاد اوقات به‌گفتن نیروی حیات شناخته می‌بشود. در بدن ما انسان‌ها، پرانا انرژی‌ای است که مسئول همه حرکات فیزیکی ماست. در این مقاله توضیح دادیم انرژی پرانا چیست و چه چیزهایی را تحت‌تأثیر قرار می‌دهد.

آیا شما هم یوگا کار می‌کنید؟ تابه‌حال با عبارت پرانا در این ورزش روبه رو شده‌اید؟

شنا نوعی ورزش آبی عالی است که جهت آرام‌سازی جسم و ذهن می‌بشود. اگر مرتب شنا می‌کنید، به گمان زیاد به شنا در بارداری هم تمایل دارید. بااین‌حال احتمالا دلواپس تأثیر شنا در بارداری باشید و بخواهید ابتدا ایمنی جنین را در نظر بگیرید. به همین علت نظر می‌کنیم برای کسب اطلاعات زیاد تر درمورد شنا در بارداری و نکات مهم مربوط به آن تا انتهای مقاله با ما همراه باشید.

ایمنی شنا در بارداری

اگر عمل های احتیاطی را انجام دهید، شنا در بارداری ایمن است و حتی می‌توان او گفت هیچ‌ ورزشی به‌اندازه شنا در بارداری مناسب نیست. شنا به نگه داری تناسب اندام شما پشتیبانی می‌کند و جهت می‌بشود میانه تغییرات بدنی ناشی از بارداری حس بهتری داشته باشید و خطر افتادن یا جراحت‌های جدی را ندارد. بااین‌حال اگر تازه شنا را اغاز کرده‌اید یا بارداری پرخطر دارید، باید برای مطمعن با پزشک، ماما یا فیزیوتراپ مشورت کنید.

مزایا شنا در بارداری

شنا نوعی ورزش هوازی برای تمرینات قدرتی و توانبخشی است. در ورزش شنا، آب بدون دقت به وزنی که طی بارداری اضافه می‌کنید، امکان شناوری را فراهم می‌کند. به همین علت، سه‌ماهه سوم بارداری وقتی منحصر‌به‌فرد برای ورود به آب است. شنا در بارداری مزایا بسیاری دارد که در ادامه مهم‌ترینشان را توضیح داده‌ایم.

۱. تشکیل اسایش

شنا قوت قلبی‌عروقی و عضلانی را متعادل می‌کند و استرس را از بین می‌برد. همانند دیگر تمرینات، شنا هم بدن شما را تحریک می‌کند تا اندورفین ترشح کند. این ماده جهت افت درد و تشکیل حس بهتر در دوران بارداری می‌بشود.

۲. ازبین‌بردن ورم و درد

رشد رحم به بدن سختی داخل می‌کند، اما ویژگی شناوری طبیعی آب به شما حس سبکی می‌دهد. شنا به نیرومندشدن عضلات اطراف مفاصل و تاندون‌ها پشتیبانی می‌کند و جهت افت درد مفصل و کمر می‌بشود.

۳. بهبود تناسب قلبی‌عروقی

تحریک ضربان قلب به‌زمان مختصر برای سلامت قلب سودمند است. شنا نوعی ورزش قلبی‌عروقی است که ظرفیت ریه را بهبود می‌دهد و به شما اجازه می‌دهد به‌راحتی نفس بکشید. این چنین استقامت شما در زایمان را افزایش و گمان خستگی شما را افت می‌دهد.

۴. تحکیم بدن

شنا گروهی از عضلات دست و پا را دچار می‌کند و حجم عضله را افزایش می‌دهد. از آنجایی‌ که در دوران بارداری وزن اضافه می‌کنید، عضلات استقامتشان را از دست خواهند داد. با شنا این استقامت مجدد به دست می‌آید. تحکیم عضلات با آب‌درمانی می‌تواند زمان زایمان را مختصر کند، چون عضلات شما سفت شده‌اند و انقباضات مؤثرتر خواهد شد.

۵. جلوگیری از گرمای زیاد

در دوران بارداری، دمای بدن به‌طور طبیعی افزایش می‌یابد. این گرما به‌علت افزایش جریان خون به پوست و این چنین سوخت‌و‌ساز جنین تشکیل می‌بشود. به پشتیبانی شنا می‌توانید با گرما مبارزه کنید و دمای داخلی بدن را در حد مناسبی نگه دارید.

۶. پشتیبانی به قرارگیری جنین در حالت مناسب

به‌ نظر می‌رسد شنا به اصلاح حالت جنین پشتیبانی می‌کند. این چنین از آنجایی‌ که شکم در آب سبک می‌بشود، بدن شما در حالت هماهنگی قرار می‌گیرد و به گمان زیاد به «جنین بریچ» (به‌دنیاآمدن با پا) پشتیبانی می‌کند. این چنین نوسان ضربان قلب جنین در زنانی‌ که در آب ورزش می‌کنند، کمتر از زنانی است که روی زمین ورزش می‌کنند.

۷. بهبود زایمان

ورزش‌های آبی همانند شنا حجم و قوت عضلات را افزایش خواهند داد که به زایمان پشتیبانی می‌کند. از طرفی شنا عضلات ران را قوی و منعطف می‌کند که جهت می‌بشود زایمان سریع تر و راحت‌تر باشد.

۸. بهبود خواب

سپس از شنا حس اسایش می‌کنید و کیفیت خواب شما بهبود می‌یابد. با اجازه پزشک، در دوران بارداری شنا کنید. بااین‌حال هربار که داخل آب می‌شوید، حتما عمل های ایمنی را انجام دهید.

۹. بهبود سلامت ذهنی

بر پایه گزارش سازمان بهداشت جهانی، اختلالات ذهنی همانند افسردگی در ۱۰درصد خانم‌های باردار و سپس از زایمان در ۱۳درصد مادران شایع است. مطابق بازدید‌ها، فعالیت در دوران بارداری همانند شنا جهت بهبود سلامت ذهنی و افت گمان ابراز اختلالات خلقی سپس از زایمان می‌بشود. بیرون‌آمدن از خانه و تعامل با افراد باردار در کلاس‌های هوازی همانند آب‌درمانی یا شنا هم به بزرگ‌شدن شبکه ارتباطی شما و دریافت حمایتدوستانه سپس از زایمان منجر می‌بشود.

دیگر مزایا شنا در بارداری

• بهبود جریان خون؛
• تحکیم عضلات مرکزی شکم؛
• جلوگیری از جداشدن عضلات روده بزرگ؛
• ازبین‌بردن حالت تهوع و خستگی در سه‌ماهه اول بارداری؛
• افت درد و کشیدگی رباط گرد به‌علت رشد شکم در سه‌ماهه دوم بارداری؛
• ازبین‌بردن ورم و ناراحتی پا و زانو در سه‌ماهه سوم بارداری.

نکات مهم برای شنا در بارداری

شنا در همه دوران بارداری ایمن و سودمند است. فقط ملزوم است برای انجام بهتر این تمرین چند مسئله را به یاد داشته باشید.

۱. نکات عمومی

• استخر نزدیک به منزل را انتخاب کنید تا از طی مسافت زیاد و تشکیل خستگی جلوگیری کنید.
• مقدار کلر استخر را بازدید کنید. کلر تا حدی از بیماری‌های ناشی از آب جلوگیری کند. از خوردن آب استخر (چه کلردار چه بدون کلر) یا آب رودخانه‌ای که در آن شنا می‌کنید، خودداری کنید.
• لباس شنای راحت بپوشید.
• اگر نمی‌توانید درست شنا کنید، از وسایل شنا منفعت گیری کنید.
• هنگامی روی سطح لیز راه می‌روید، مواظب باشید.
• در آب داغ شنا نکنید. دمای زیاد امکان پذیر جهت عوارض بارداری، به‌خصوص در سه‌ماهه اول، بشود.
• با تکنیک‌های درست تنفستان را ثابت نگه دارید. جنین به جریان مداوم اکسیژن نیاز دارد، به این علت نفستان را حبس نکنید.
• به بدنتان گوش دهید. اگر درد غیرمعمول یا حس سبکی سر دارید، با پزشک مشورت کنید.
• در اغاز زمان‌زمان کوتاهی شنا کنید و به‌مرور زمان زمان آن را افزایش دهید.
• قبل از تشکیل حس خستگی یا ناراحتی از شنا دست بکشید.
• از انجام حرکات چرخشی در زمان بارداری خودداری کنید.
• به‌پشتیبانی مربی حرفه‌ای در کلاس‌های شنا در بارداری شرکت کنید.
• در آب آلوده شنا نکنید.
• سپس از شنا دوش بگیرید.
• حداقل ۲ ساعت قبل از شنا آب کافی بنوشید تا در زمان ورزش آب بدنتان فراهم باشد.
• از استخرهای سرپوشیده منفعت گیری کنید تا آفتاب و گرما شما را اذیت نکند. اگر از استخرهای روباز منفعت گیری می‌کنید، هر دو ساعت یک بار ضدآفتابتان را تجدید کنید.

از بین‌قولهایی همانند اسنک، میوه یا غلات حاوی انرژی برای فراهم انرژی‌تان منفعت گیری کنید. حداقل یک ساعت‌ و‌ نیم قبل از شنا بین‌وعده را بخورید، اما از پرخوری پرهیز کنید تا معده شما زمان شنا پر نباشد. معده سنگین جهت ناراحتی می‌بشود. سپس از شنا هم بین‌وعده بخورید تا انرژی شما برگردد.

۲. نکات شنا در سه‌ماهه اول بارداری

• اگر انرژی کافی دارید، شنا در اول صبح را انتخاب کنید. این کار از حالت تهوع صبحگاهی جلوگیری کرده و انرژی روز شما را فراهم می‌کند. هرچند بوی کلر استخر در برخی افراد جهت حالت تهوع می‌بشود.
• حداقل روزی ۲۰ دقیقه شنا کنید.
• از تجهیزات استخر همانند کیک‌بورد یا نودل منفعت گیری کنید.

۳. نکات شنا در سه‌ماهه دوم بارداری

• می‌توانید به پشت روی آب دراز بکشید و بدون به‌خطرانداختن جریان خون، کرال پشت شنا کنید.
• از مایوی بارداری منفعت گیری کنید تا راحت باشید.

۴. نکات شنا در سه‌ماهه سوم بارداری

• از مایوی بارداری مناسب منفعت گیری کنید.
• می‌توانید از ماسک شنا منفعت گیری کنید تا سختی روی گردن زمان تنفس را کم کند.
• کرال سینه شنا کنید تا عضلات قفسه‌سینه را سبک کند و سختی روی عضلات کمر را افت دهد.
• در سه‌ماهه سوم از انجام کرال پشت خودداری کنید.
• اگر نزدیک زمان زایمان است از کرال سینه خودداری کنید. در این زمان می‌توانید به‌جای شنا‌کردن، فقط در آب راه بروید.

اگر قبل از بارداری شنا می‌کردید، می‌توانید ۴ روز در هفته یا هر روز ۳۰ دقیقه شنا کنید. اگر تازه شنا را اغاز کرده‌اید، از ۱۵ دقیقه اغاز کنید و به‌مرور زمان زمانش را افزایش دهید.

اغاز شنا در بارداری

شنای طول استخر روشی ساده برای انجام تمرین هوازی است. اگر قبلا شنای طول را انجام داده‌اید، می‌توانید با دقت به شرایط بدنتان آن را انجام دهید. بارداری امکان پذیر شما را خسته کند، درنتیجه در فاصله مختصر‌تر و با وقفه شنا کنید. به‌جای فشارآوردن به خودتان به این که چه احساسی دارید دقت کنید. اگر با شناهای گوناگون آشنایی دارید، آنها را امتحان کنید و ببینید چه احساسی دارید. اگر شنای پروانه را دوست دارید، امکان پذیر فهمید شوید که اکنون کرال سینه ساده برای شما بهتر است. این چنین امکان پذیر حرکت‌های چرخشی را رها کنید و از دیوار پشتیبانی بگیرید.

بارداری سخت است، به این علت اگر حس می‌کنید شنای سرعتی عالی است، با نظر پزشک آن را انجام دهید. اگر قبلا شنا نمی‌کردید، زیاد سریع شنا نکنید. به‌گفتن قاعده‌ای کلی، اغاز انواع ورزش‌های تازه در دوران بارداری باید با احتیاط انجام بشود. طبق معمول پیشنهاد می‌بشود به تمریناتی که قبلا انجام می‌دادید پایبند باشید.

علائم هشداردهنده برای توقف شنا

اگر دچار این علائم شدید، شنا را متوقف کنید:

• درد پایین شکم؛
• لکه‌بینی واژنی؛
• ترشح مایع؛
• انقباضات رحمی؛
• ضربان قلب نامنظم؛
• سبکی سر یا سرگیجه.

اگر سابقه مشکلات خاص دارید باید از شنا خودداری کنید، از جمله:

• سقط‌های متعدد؛
• ضعف گردن رحم؛
• پارگی غشا؛
• صرع با کنترل ضعیف؛
• بیماری‌های ریوی یا قلبی.

سؤالات رایج

۱. آیا شنا در آب سرد در بارداری زیان اور است؟

بله. شنا در آب سرد امکان پذیر جهت انقباضات رحمی بشود. دمای ایدئال برای شنا در بارداری ۲۵٫۵ تا ۲۹ درجه سانتی‌گراد است.

۲. آیا خانم‌های باردار می‌توانند در رودخانه شنا کنند؟

بله. شنا در رودخانه در بارداری برای خانم‌ها تا وقتی‌ که نکات ایمنی مراعات شوند، بی‌خطر است. فقط یقین شوید که آب آلوده نباشد. این چنین بدانید که شنا در رودخانه بدن را سرد نگه می‌دارد.

۳. آیا شنا در دریا برای زن باردار زیان اور است؟

خیر. دریا رفتن در بارداری برای آب‌تنی خطری ندارد. فقط تلاش کنید شخصی از اعضای خانواده نزدیک شما باشد. این چنین در آب‌های زیاد سرد یا زیاد گرم شنا نکنید. سیستم ایمنی خانم‌های باردار مقداری تحول می‌کند و احتمالا او را مستعد بیماری‌های عفونی کند. به این علت از تمیزبودن آب مطمعن حاصل کنید. درد و گرفتگی شکمی، اسهال و استفراغ از علائم شایع عفونت‌اند.

۴. آیا کلر آب استخر برای بارداری زیان اور است؟

خیر. تا بحال گزارشی مبنی بر مضربودن کلر آب استخر برای زنان باردار یا جنین یا عوارض بارداری آن انتشار نشده است.

۵. آیا زمان شنا آب داخل رحم می‌بشود؟

خیر. در زمان شنا آب داخل واژن نمی‌بشود.

۶. چه حرکتی برای شنا در بارداری مناسب است؟

استایل آزاد، کرال پهلو، کرال پشت و کرال سینه تا وقتی که راحت باشید، مناسب‌اند.

شما بگویید

شما چه مقدار با شنا در بارداری آشنایی دارید؟ آیا این ورزش مؤثر را در این دوران امتحان کرده‌اید؟ در صورت تمایل، می‌توانید توانایی و نظرتان را در تکه ارسال دیدگاه برایمان بنویسید و این نوشته را از طریق شبکه‌های اجتماعی با دوستانتان به اشتراک بگذارید.

اگر می‌خواهید علت تعداد بسیاری از رفتارهای شریک عاطفی، یا حتی خودتان را در رابطه فهمید شوید، حتما این کتاب را بخوانید.